Były dyrektor ośrodka w Gatagarze aresztowany w Belgii w związku z ludobójstwem w Rwandzie w 1994 roku

Aresztowanie w Belgii

Były dyrektor ośrodka opiekuńczego w Rwandzie, zidentyfikowany jako Jean Baptiste R., przebywa w Belgii w tymczasowym areszcie pod zarzutem ludobójstwa i zbrodni przeciwko ludzkości. Sędzia śledczy wydał nakaz aresztowania 28 września 2026 roku, a izba ds. tymczasowych aresztowań w Leuven potwierdziła zatrzymanie 6 listopada. Mężczyzna, urodzony w Rwandzie w 1948 roku, posiada również obywatelstwo belgijskie, a sprawa stała się publiczna dopiero w sobotę, 14 listopada. Przed aresztowaniem przebywał u Braci Miłosierdzia w Bierbeek, po przeprowadzce do Belgii z Włoch około 2023 roku. Jeden z raportów wskazuje na aresztowanie pod koniec poprzedniego tygodnia, podczas gdy inne datują je na koniec września, dlatego w tym miejscu przyjęto datę wydania nakazu, czyli 28 września.

Zarzuty dotyczące zabójstw w 1994 roku

Ośrodek Home de la Vierge des Pauvres w Gatagarze w południowej Rwandzie przyjmował dzieci i młodzież z niepełnosprawnościami i został założony na początku lat 60. przez belgijskiego księdza. 21 kwietnia 1994 roku milicja Hutu zaczęła zabijać dziesiątki podopiecznych i pracowników ośrodka. Prokuratorzy zarzucają dyrektorowi, że sprawdzał akta mieszkańców, aby odnaleźć dzieci Tutsi i wydawał je milicji Interahamwe. 24 kwietnia 1994 roku, gdy milicja weszła do ośrodka, miał on wskazać ukrywających się tam mężczyzn Tutsi, których wyprowadzono na zewnątrz i zabito. Raport Narodowej Komisji ds. Walki z Ludobójstwem w Rwandzie również wskazuje na współudział dyrektora, podobnie jak zeznania świadka opublikowane w maju 2007 roku. Federalna prokuratura opisała w oświadczeniu atak z 9 maja 1994 roku:

„Mieli zabić, ponownie na wskazanie R., jeszcze kilku kolejnych Tutsi tego dnia, ale tym razem głównie kobiety i dzieci.”

Zarzuty te nie zostały jeszcze zweryfikowane przez sąd.

Śledztwo w Rwandzie

Śledczy udali się do Rwandy latem 2026 roku, gdzie przesłuchali dziesiątki świadków i odwiedzili ośrodek w Gatagarze. Aresztowanie nastąpiło po tej podróży. Ann Lukowiak, sędzia prasowa w federalnej prokuraturze, wyjaśniła cel wizyty:

„Celem jest spotkanie ze świadkami i osobami, którym udało się uciec z ośrodka, gdy przybyły milicje.”

Powiedziała również, że zespół chciał zobaczyć ośrodek i jego otoczenie oraz zapytać władze Rwandy, jakimi dowodami wciąż dysponują. W Rwandzie podejrzany figurował pod numerem 1309 na liście podejrzanych o ludobójstwo pierwszej kategorii. Uciekł do Belgii po tym, jak RPF pod przywództwem Paula Kagame przejął władzę.

Szerszy kontekst spraw w Belgii

Belgia ściga ludobójstwo w ramach jurysdykcji uniwersalnej, a federalna prokuratura prowadzi 37 spraw związanych z ludobójstwem z 1994 roku. W ramach tych postępowań podejrzanych jest obecnie sześć osób, z czego cztery przebywają w tymczasowym areszcie. Mężczyzna jest pierwszą osobą aresztowaną na terenie Flandrii i jest to pierwszy taki przypadek w tym regionie. W Belgii odbyło się siedem procesów związanych z ludobójstwem, wszystkie przed sądem przysięgłych w Brukseli, w których skazano dwanaście osób.

Prowadzone sprawy37

Podejrzani do tej pory6

W tymczasowym areszcie4

Prowadzone sprawy

37

Podejrzani do tej pory

6

W tymczasowym areszcie

4

Dane z tekstu artykułu