Demokraci przejmują obie izby Kongresu, co zapowiada starcie z Trumpem w kwestiach ochrony zdrowia i kontroli władzy

Wyraźny mandat w Kongresie

Demokraci odzyskali kontrolę nad obiema izbami Kongresu w wyborach środka kadencji, które odbyły się we wtorek 3 listopada. Ohio i Kansas przeszły w ręce Demokratów, przy czym Kansas nie wybrało Demokraty od niemal wieku. W Teksasie James Talarico został pierwszym Demokratą, który zdobył mandat senatorski w tym stanie od dziesięcioleci. Bloomberg podaje, że partia będzie w stanie zablokować Trumpowi możliwość obsadzenia wakatu w Sądzie Najwyższym, jeśli taki pojawi się w ciągu najbliższych dwóch lat.

Agenda Trumpa pod presją

Hakeem Jeffries zobowiązał się do przedstawienia planu działań w ciągu 100 godzin od zaprzysiężenia na spikera Izby Reprezentantów 3 stycznia. Priorytet określił w następujący sposób:

„Skupimy się agresywnie na tym, aby życie stało się bardziej przystępne cenowo.”

Planowane ustawodawstwo ma dotyczyć obszarów, w których panuje jednomyślność wśród Demokratów, w tym cofnięcia cięć w programie Medicaid, zajęcia się cłami oraz prób zakończenia wojny Trumpa w Iranie. Pod koniec października Trump zapowiedział, że zawetuje wszystko, jeśli Republikanie stracą władzę w którejkolwiek z izb, a we wtorek opublikował zdjęcie czerwonej czapki MAGA z napisem „Veto”. Większość ustaw nadal wymagałaby poparcia 60 ze 100 senatorów, aby ominąć obstrukcję parlamentarną (filibuster), a postępowcy chcą ją znieść poprzez tzw. opcję nuklearną. Greg Casar, przewodniczący Congressional Progressive Caucus, argumentował, że ustawy muszą być wystarczająco silne, aby zaradzić kryzysowi kosztów utrzymania.

Nadzór i Senacka Komisja Finansów

Ron Wyden stanie na czele Senackiej Komisji Finansów w nowej kadencji Kongresu. W środę 4 listopada przedstawił zarys agendy obejmującej podatki, handel i ochronę zdrowia. We wtorek wieczorem na platformie Bluesky opublikował jedno słowo: „Subpoenas” (wezwania sądowe), co zostało udostępnione przez konto komisji. Jego plany zakładają zwiększenie opodatkowania najbogatszych oraz walkę z praktykami, które, jak twierdzi, były ułatwiane przez administrację Trumpa. Zapowiedział, że wezwie przed komisję kadrę zarządzającą dużych instytucji finansowych, ubezpieczycieli i firm farmaceutycznych, aby zbadać ich współpracę z Trumpem. Zobowiązał się również do przywrócenia autorytetu Kongresu w polityce handlowej oraz zakończenia tego, co nazwał „katastrofalnymi i skorumpowanymi cłami”.

„Komisja podwoi wysiłki, aby zapewnić, że miliarderzy płacą sprawiedliwy udział w podatkach i pociągnąć oszustów podatkowych do odpowiedzialności.”

Ochrona zdrowia: Medicare for All i Medicaid

POLITICO donosi, że frakcje postępowe i demokratyczni socjaliści prawdopodobnie będą forsować program Medicare for All, choć ani Jeffries, ani lider większości w Senacie Chuck Schumer nie byli dotąd sponsorami obecnej wersji. Badanie KFF z września wykazało, że dwóch na trzech Amerykanów popiera „jeden rządowy plan”, jednak poparcie spadało, gdy respondenci dowiadywali się, że wiązałoby się to z opóźnieniami w badaniach i leczeniu lub wymagało podwyżek podatków. Grupa robocza powołana przez Jeffriesa zaleca cofnięcie cięć w Medicaid o wartości 1 bln USD, wprowadzonych w ubiegłorocznej ustawie One Big Beautiful Bill Act, oraz przywrócenie dotacji do Obamacare, które wygasły z końcem 2025 roku. Senator Raphael Warnock argumentował, że ceny leków mogą spaść:

„Możemy mieć rozsądne ceny tych leków i wiecie co? Te firmy farmaceutyczne poradzą sobie całkiem dobrze.”

Co dalej

Nowy Kongres zbierze się 3 stycznia 2027 roku, kiedy to Jeffries ma zostać zaprzysiężony na spikera Izby Reprezentantów. Poza wycofaniem cięć wprowadzonych przez GOP, liderzy Demokratów prawdopodobnie będą forsować ustawy, które nie dzielą ich członków, w tym rozszerzenie programu negocjacji cen leków w ramach Medicare, stworzonego w ustawie Inflation Reduction Act z 2022 roku. Kluczowe daty w dotychczasowym harmonogramie przedstawiono poniżej.