Niemcy cofają status uchodźcy Syryjczykom, którzy weszli w konflikt z prawem lub wyjeżdżali z kraju

Decyzja urzędu

Federalny Urząd ds. Migracji i Uchodźców (BAMF) odbiera status uchodźcy wielu Syryjczykom przebywającym w Niemczech. Wynika to z 16-stronicowej decyzji z września, do której dotarł dziennik „Bild”. Według doniesień gazety, decyzja dotyczy osób, które weszły w konflikt z prawem lub tymczasowo opuściły Niemcy, a następnie do nich wróciły. Dokument zawiera trzy rozstrzygnięcia. Pierwsze z nich brzmi:

Uznany status uchodźcy zostaje cofnięty.

Pozostałe dwa rozstrzygnięcia stwierdzają, że nie przyznaje się ochrony uzupełniającej oraz że nie mają zastosowania zakazy deportacji wynikające z ustawy o pobycie. „Blick” opisuje, że grupa osób dotkniętych tymi decyzjami koncentruje się głównie wśród Syryjczyków, którzy dopuścili się przestępstw. Onet Wiadomości informują, że wielu Syryjczyków mieszkających w Niemczech otrzymuje obecnie podobne pisma.

Dlaczego urząd uznaje wojnę za zakończoną

BAMF wskazuje upadek reżimu Asada w grudniu 2024 roku jako decydujący powód, twierdząc, że wojna domowa dobiegła końca, co stanowi istotną zmianę warunków faktycznych. Urząd opisuje rząd tymczasowy jako kontrolujący znaczną część kraju i uznawany na arenie międzynarodowej. Inne grupy, w tym tzw. Państwo Islamskie, są określane jako wyzwanie dla bezpieczeństwa, które nie stanowi realnej alternatywy dla władzy. Powołując się na dane UNHCR, decyzja wylicza 1 546 317 osób, które wróciły do Syrii między grudniem 2024 a marcem 2026 roku. W odniesieniu do ogólnego ryzyka wojennego, decyzja podaje, że między grudniem 2024 a kwietniem 2026 roku zginęło co najmniej 698 osób, a 1193 zostały ranne, co urząd szacuje na 0,017 procent ryzyka śmierci dla populacji liczącej 24,4 mln osób.

Warunki w Syrii i wsparcie dla powracających

Według urzędu, Syria zmaga się z niedoborami żywności, wysokimi kosztami utrzymania, brakiem mieszkań i problemami z dostawami energii. Dla pięcioosobowej rodziny poza stolicą decyzja szacuje miesięczne koszty na około 554 euro. Mimo tych warunków, BAMF uważa trwały powrót za możliwy w zasadzie i konkluduje, że nie ma zatem ogólnej sytuacji zagrożenia egzystencjalnego. Niemcy finansują wsparcie dla osób dobrowolnie powracających: dodatek na podróż w wysokości 200 euro na osobę dorosłą i 100 euro na osobę poniżej 18. roku życia, plus pomoc na start w wysokości 1000 euro na osobę dorosłą i 500 euro na dziecko, do maksymalnej kwoty 4000 euro na rodzinę.

Brak groźby deportacji, ale spodziewane pozwy

Decyzja nie zawiera groźby deportacji, a BAMF wyjaśnia to własnymi słowami:

Nie wydaje się nakazu deportacji, ponieważ Federalny Urząd nie posiada wymaganej do tego podstawy prawnej.

Prawnik cytowany w relacjach spodziewa się fali pozwów przeciwko tym decyzjom. Dotknięci Syryjczycy staną zatem przed procesem prawnym, w którym prawdopodobnie będą kwestionowane podstawy cofnięcia statusu.

Tło polityczne

Kanclerz Friedrich Merz (CDU) wyznaczył wiosną cel powrotu do ojczyzny 80 procent z ponad 900 000 Syryjczyków mieszkających w Niemczech. Związek Podatników (Bund der Steuerzahler) wylicza potencjalne oszczędności z takich powrotów na 6 mld euro rocznie. Monitor migracji Federalnej Agencji Pracy podaje, że około 415 000 Syryjczyków w Niemczech otrzymuje świadczenia socjalne. „Bild” szacuje, że w wyniku decyzji status ochronny potencjalnie setek tysięcy Syryjczyków może wygasnąć.