Dyplomacja · Strasburg, Bruksela i Berlin

Von der Leyen broni budżetu UE na poziomie 1,26% dochodu narodowego w obliczu żądań Niemiec dotyczących cięć

Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen wezwała w Strasburgu liderów państw członkowskich do ochrony budżetu na lata 2028–2034, sprzeciwiając się niemieckim naciskom na ograniczenie wydatków na obronność, sztuczną inteligencję oraz fundusze spójności.

Tekst AI na podstawie relacji www.money.pl, Business Insider, POLITICO i innych wydawców. Opublikowany . Jak powstaje

Dla członkówPierwsze 30 sekund dla wszystkich. Głos syntetyczny (AI).

W skrócie

Fot. European Parliament, CC BY 4.0 (Wikimedia Commons, kadr.)
Jak do tego doszło
  1. październik 2026Irlandzka prezydencja przedstawia projekt negocjacyjny na szczycie Rady Europejskiej
  2. 26.11Rozpoczęcie specjalnego szczytu Rady Europejskiej w sprawie budżetu wieloletniego
  3. grudzień 2026Docelowa data ostatecznego porozumienia Rady Europejskiej w sprawie budżetu
  4. 2027Wybory krajowe we Francji, Włoszech i Polsce wyznaczają termin końcowy

Komisja broni pułapu budżetowego na siedem lat

Podczas wtorkowego wystąpienia w Parlamencie Europejskim w Strasburgu przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen wezwała państwa członkowskie do ochrony proponowanego budżetu na lata 2028–2034. Komisja ustaliła wieloletnie ramy finansowe na poziomie 1,26% dochodu narodowego brutto UE, określając to jako umiarkowaną korektę w porównaniu z obecnym okresem budżetowym. Choć von der Leyen wcześniej nazywała projekt najbardziej ambitnym w historii UE, jej ton stał się ostrożniejszy w miarę wchodzenia rozmów w decydującą fazę. Ostrzegła, że krajowe ograniczenia fiskalne nie mogą zniweczyć uzgodnionych inwestycji w obronność, rozwój sztucznej inteligencji, infrastrukturę energetyczną, pozyskiwanie surowców oraz konkurencyjność gospodarczą. Projekt ram utrzymuje również obecny poziom finansowania dopłat rolnych i polityki spójności regionalnej. Aby ograniczyć wzrost bezpośrednich składek państw członkowskich, Komisja zaproponowała pakiet nowych zasobów własnych UE w celu stworzenia dedykowanych centralnych strumieni dochodów.

„Chciałabym przestrzec przed dużymi cięciami. Groziłoby to głębokim naruszeniem kluczowych priorytetów, na które wszyscy wspólnie się zgodziliśmy.”

Ursula von der Leyen, przewodnicząca Komisji Europejskiej

Państwa członkowskie podzielone między oszczędności a spójność

Propozycja wydatków podzieliła stolice państw w momencie, gdy negocjacje wchodzą w decydującą fazę. Niemcy, wspierane przez kilka rządów północnoeuropejskich, domagają się cięć wydatków liczonych w setkach miliardów euro, aby złagodzić krajowe obciążenia budżetowe. Kanclerz Niemiec Friedrich Merz stwierdził w poniedziałek, że funkcjonowanie bez uzgodnionego budżetu wieloletniego byłoby dla Niemiec najkorzystniejszym finansowo rozwiązaniem, choć przyznał, że taki scenariusz osłabiłby zdolności operacyjne Unii Europejskiej. W odpowiedzi koalicja 17 państw południowej i wschodniej Europy, pod przewodnictwem Włoch i Rumunii, w tym Polski, złożyła w zeszłym tygodniu wspólny list, domagając się zachowania funduszy spójności i dopłat rolnych. Premier Portugalii Luís Montenegro również zabrał głos w Parlamencie Europejskim, broniąc wspólnych inwestycji w konkurencyjność.

„Jeśli chcemy zachować nasze priorytety i poziom ambicji, jaki mamy dla Europy, musimy wykonać ciężką pracę po stronie dochodów.”

Ursula von der Leyen, przewodnicząca Komisji Europejskiej

Szoki cenowe energii zwiększają koszty paliw kopalnych

W drugiej części swojego wystąpienia von der Leyen oceniła bezpośrednie obciążenia finansowe dotykające europejskich obywateli i przedsiębiorstwa. Wzrost kosztów przypisała zewnętrznym szokom geopolitycznym, wskazując w szczególności na konflikt z udziałem Stanów Zjednoczonych, Izraela i Iranu. Ceny gazu ziemnego w Europie wzrosły od końca lutego o 140%, podczas gdy ceny oleju napędowego w tym samym czasie podwoiły się. Łącznie wyższe koszty importu paliw kopalnych zwiększyły wydatki europejskie o 100 mld euro od wybuchu działań wojennych. Komisja zaleciła rządom państw członkowskich stopniowe wycofywanie powszechnych dopłat do energii i przejście na ukierunkowaną pomoc finansową dla najbardziej wrażliwych konsumentów i przedsiębiorstw.

Harmonogram negocjacji przed wyborami w 2027 roku

Irlandzka prezydencja w Radzie UE przygotowuje zrewidowaną propozycję negocjacyjną dla przywódców krajowych przed październikowym szczytem. Europejscy liderzy zaplanowali dedykowany szczyt Rady Europejskiej na 26 i 27 listopada, po którym w grudniu ma nastąpić szczyt mający na celu osiągnięcie ostatecznego porozumienia politycznego. Negocjatorzy dążą do zawarcia porozumienia przed 2027 rokiem, kiedy to zaplanowane wybory parlamentarne i prezydenckie we Francji, Włoszech i Polsce mogą zmienić układy polityczne i utrudnić ratyfikację.

Zapytaj o ten tekst

Źródła i kontekst

Organizacje
Unia Europejska
Strasburg, Bruksela, Berlin · Francja, Belgia, Niemcy

Pollar jest bezpłatny i bez reklam w tekście. Utrzymują go członkowie.

Wesprzyj Pollar