Brazylia zezwala kobietom na używanie gazu pieprzowego do samoobrony w obliczu 1571 zabójstw w 2025 roku

Ustawa podpisana po głosowaniu w Kongresie

Prezydent Brazylii Lula da Silva zatwierdził w piątek 24 lipca ustawę zezwalającą na sprzedaż gazu pieprzowego kobietom w wieku co najmniej 18 lat jako środka ochrony osobistej. Ustawa weszła w życie z chwilą publikacji w Diário Oficial da União. Kongres Narodowy przyjął przepisy w ubiegłym miesiącu. Decyzja zapada w czasie, gdy Brazylia mierzy się z czwartym z rzędu rokiem wzrostu liczby zabójstw kobiet, a rząd przedstawia to rozwiązanie jako narzędzie poprawy bezpieczeństwa w obliczu przemocy uwarunkowanej płcią.

Warunki zakupu

Kobiety kupujące aerozol muszą przedstawić dowód tożsamości ze zdjęciem, potwierdzenie stałego miejsca zamieszkania oraz zaświadczenie o niekaralności za przestępstwa umyślne. Do użytku cywilnego dopuszczone są wyłącznie pojemniki o pojemności do 50 mililitrów. Większe opakowania są zarezerwowane dla funkcjonariuszy służb bezpieczeństwa i sił zbrojnych. Sprzedawcy mają obowiązek przechowywać rejestr sprzedaży przez pięć lat, wraz z danymi nabywcy i osoby, która będzie posiadać gaz. Muszą również udzielić podstawowych instrukcji dotyczących prawidłowego użycia. Ustawa stanowi, że każde urządzenie jest przeznaczone do użytku indywidualnego, nie podlega przeniesieniu i nie może zawierać substancji śmiertelnych ani trwale toksycznych. Użycie jest dopuszczalne wyłącznie w ramach uzasadnionej samoobrony, w celu odparcia niesprawiedliwej agresji, która ma miejsce lub jest nieuchronna.

Weta łagodzą pierwotne brzmienie ustawy

Lula skorzystał z prawa weta częściowego, usuwając dwa zapisy. Pierwszy z nich wymagałby zgody opiekunów prawnych dla osób w wieku od 16 do 18 lat, co oznacza, że ostateczny tekst ustawy utrzymuje sprzedaż dostępną dla dorosłych kobiet. Drugi zapis znosił kary (takie jak grzywny) dla kobiet używających gazu poza określonymi parametrami, co prezydent uznał za sprzeczne z interesem publicznym. W wiadomości do Senatu Lula wyjaśnił swoje stanowisko:

Nakładanie na samą użytkowniczkę surowych sankcji administracyjnych bez ustalenia obiektywnych kryteriów postępowania i parametrów dawkowania mogłoby skutkować nieproporcjonalną odpowiedzialnością kobiety, którą sama norma ma chronić.

Rekordowa liczba zabójstw jako tło

Proces legislacyjny przebiegał w cieniu pogarszającej się sytuacji w zakresie bezpieczeństwa. W 2025 roku w Brazylii odnotowano 1571 zabójstw kobiet, co stanowi najwyższy roczny wynik od 2015 roku i czwarty rok wzrostu z rzędu. Ustawodawcy wskazali na ten stały trend jako na główne uzasadnienie wprowadzenia nowych przepisów.