W Genewie trwają pośrednie rozmowy USA z Iranem o nowym porozumieniu nuklearnym, którym Donald Trump warunkuje rezygnację z uderzeń. Równolegle USA przerzucają do regionu okręty i lotnictwo, m.in. F-22 do Izraela, a Pentagon deklaruje gotowość nowych jednostek dronowych. W Izbie Reprezentantów demokraci zapowiadają głosowanie nad uprawnieniami wojennymi prezydenta wobec Iranu.
Rozmowy w Genewie i ultimatum
USA prowadzą pośrednie negocjacje z Iranem w Genewie i wiążą brak ataku z porozumieniem do początku marca, jednocześnie zwiększając presję wojskową i polityczną.
Głosowanie o war powers
Kierownictwo demokratów w Izbie Reprezentantów zapowiada głosowanie nad ograniczeniem uprawnień prezydenta do rozpoczęcia operacji przeciw Iranowi bez wyraźnej zgody Kongresu.
Wzmocnienie sił USA w regionie
Pentagon przerzuca okręty i lotnictwo, w tym F-22 do Izraela, oraz deklaruje gotowość nowej jednostki dronowej w Bahrajnie do ewentualnych uderzeń.
Ryzyko regionalnej eskalacji
Izrael przygotowuje się na możliwy odwet, Liban obawia się wciągnięcia przez Hezbollah, a Rosja i Chiny pokazują wsparcie dla Teheranu ćwiczeniami morskimi.
Ostrzeżenia i ewakuacje dyplomatów
Kolejne państwa doradzają opuszczenie Iranu lub redukują personel w regionie, sygnalizując, że spodziewają się gwałtownego pogorszenia sytuacji bezpieczeństwa.
Stany Zjednoczone i Iran wznowiły w Genewie pośrednie rozmowy o ograniczeniu irańskiego programu nuklearnego i ewentualnym złagodzeniu sankcji. Donald Trump publicznie grozi uderzeniem, jeśli do początku marca nie zapadną ustalenia, a administracja wzmacnia presję przez przerzut dużych sił morskich i lotniczych do regionu. Według części mediów prezydent zmieniał uzasadnienie możliwego ataku: od akcentowania represji wobec protestów po argument o odbudowie zdolności nuklearnych i rozwoju rakiet. Wiceprezydent J.D. Vance mówił o „dowodach” na próby rekonstrukcji programu, a sekretarz stanu Marco Rubio wskazywał na problem odmowy rozmów o irańskich pociskach balistycznych. Jednocześnie CIA rozpoczęła kampanię w mediach społecznościowych, zachęcając Irańczyków do przekazywania informacji, m.in. z użyciem VPN i sieci Tor. „This is serious and the administration has to make its case to the American people” (To poważne i administracja musi przedstawić swoją sprawę Amerykanom.) — Chuck Schumer JCPOA było próbą ograniczenia ryzyka proliferacji w regionie, w którym spory o bezpieczeństwo trwają od dziesięcioleci. W latach 1980–1988 wojna iracko-irańska pokazała, jak szybko lokalny konflikt może objąć wiele państw i kosztować setki tysięcy ofiar. W Kongresie rośnie spór o zakres swobody Białego Domu. Liderzy demokratów w Izbie Reprezentantów zapowiedzieli wymuszenie głosowania nad rezolucją ograniczającą rezolucją war powers, którą firmują Ro Khanna i republikanin Thomas Massie; część republikanów sygnalizuje wątpliwości i domaga się briefingu. Demokraci po tajnym spotkaniu z Rubio krytykowali nie tyle samą presję na Teheran, ile nieprzejrzystość procesu decyzyjnego. Analitycy i wojskowi ostrzegają przed ryzykiem przedłużonej operacji: od strat w ludziach po zużycie amunicji potrzebnej w innych teatrach, m.in. wobec Chin. Bloomberg informował, że jednostka „Task Force Scorpion”, wywodząca się z eksperymentalnego komponentu marynarki w Bahrajnie, osiągnęła gotowość do użycia amunicji krążącej. 60% — poziom wzbogacania uranu W tle pozostają skutki ubiegłorocznych uderzeń na irańskie obiekty nuklearne i 12-dniowej wojny Izraela z Iranem, po której w Tel Awiwie i innych miastach widać zniszczenia, a szpitale ćwiczą scenariusze masowych ataków. Część źródeł przypomina, że przed nalotami Iran wzbogacał uran do 60 proc., blisko progu wzbogacania uranu użytecznego militarnie. Niezależne analizy oparte na danych MAEA sugerowały, że zapasy te mogły wystarczyć – po dalszym wzbogaceniu do poziomu 90 proc. – na wyprodukowanie od 7 do 10 głowic nuklearnych. Rosja i Chiny demonstrują wsparcie dla Teheranu ćwiczeniami morskimi przy jego wybrzeżu, a kolejne państwa wydają ostrzeżenia podróżne i redukują personel w regionie. Liban pozostaje szczególnie wrażliwy: premier Nawaf Salam apeluje o powściągliwość, natomiast Hezbollah zapowiada reakcję na ewentualny atak USA, a Izrael grozi uderzeniami w infrastrukturę cywilną, jeśli grupa włączy się do konfliktu. „There would be no victory for anybody -- it would be a devastating war” (Nie będzie zwycięstwa dla nikogo — to byłaby dewastująca wojna.) — Abbas Araghchi
Perspektywy mediów: Media liberalne eksponują niejasne cele i ryzyko powtórki z Iraku 2003 oraz kontrolę Kongresu. Media konserwatywne częściej podkreślają odstraszanie, rakiety Iranu i konieczność twardej presji na Teheran.
Mentioned People
- Donald Trump — Prezydent USA, grozi uderzeniem na Iran w razie braku porozumienia nuklearnego.
- Marco Rubio — Sekretarz stanu USA, briefing dla kongresmenów i ostrzeżenia o irańskich rakietach balistycznych.
- Chuck Schumer — Lider mniejszości w Senacie USA, domaga się publicznego uzasadnienia ewentualnych działań wobec Iranu.
- Hakeem Jeffries — Lider demokratów w Izbie Reprezentantów, zapowiada wymuszenie głosowania nad war powers.
- Ro Khanna — Demokrata, współautor rezolucji ograniczającej uprawnienia wojenne prezydenta.
- Thomas Massie — Republikanin, współautor rezolucji war powers, przeciwnik interwencjonizmu.
- Steve Witkoff — Specjalny wysłannik USA uczestniczący w rozmowach w Genewie.
- Abbas Araghchi — Szef irańskiej dyplomacji i negocjator, ostrzega przed dewastującą wojną.
- Ali Chamenei — Najwyższy przywódca Iranu, wskazywany jako ostateczny decydent w Teheranie.
- Binjamin Netanjahu — Premier Izraela, ostrzega Teheran przed konsekwencjami ataku na Izrael.
Sources: 14 articles from 12 sources
- UK is not pausing ratification of Chagos deal, government source says (Reuters)
- UK Says It Won't Proceed With Chagos Deal Without Trump Blessing (Bloomberg Business)
- UK halts Chagos Islands deal approval, minister says (Deutsche Welle)
- Zamieszanie wokół przekazania terytorium Wielkiej Brytanii. Nagła zmiana (Do Rzeczy)
- Donald Trump zmusi Wielką Brytanię, by się nie zmniejszyła? (Rzeczpospolita)
- Confusion over Chagos Islands deal as Foreign Office denies handover 'paused' (The Guardian)
- Las islas Chagos, su importancia geoestratégica, y por qué Trump no quiere que se ceda su soberanía (ABC TU DIARIO EN ESPAÑOL)
- Chagos Islands deal bill paused for talks with US (BBC)
- U.K. Delays Controversial Deal Linked to U.S. Military Base After Trump Criticism (The Wall Street Journal)
- Zwrot Trumpa wywołał chaos w Wielkiej Brytanii. Chodzi o archipelag Czagos (wydarzenia.interia.pl)