Plenum Trybunału Konstytucyjnego w Hiszpanii odrzuciło w poniedziałek skargę na niekonstytucyjność złożoną przez rząd Wspólnoty Madrytu Izabeli Díaz Ayuso. Orzeczenie uznaje, że państwo centralne ma kompetencje do regulowania podstawowych aspektów prawa do mieszkania. Wyrok, wobec którego pięć sędziów zgłosiło zdania odrębne, ma skutkować przymusem wdrożenia ustawy mieszkaniowej przez madrycką wspólnotę autonomiczną. Rząd centralny, poprzez minister Isabel Rodríguez, zażądał już od władz Madrytu zaniechania „podejrzanych działań” blokujących ustawę i jej natychmiastowego wdrożenia.

Klęska Izabeli Díaz Ayuso

Hiszpański Trybunał Konstytucyjny odrzucił skargę władz Madrytu, uznając ustawę mieszkaniową za zgodną z konstytucją. Wyrok stanowi porażkę przewodniczącej wspólnoty, Izabeli Díaz Ayuso, która wielokrotnie kwestionowała prawo państwa do ingerencji w lokalny rynek mieszkaniowy.

Komentarz polityczny

Orzeczenie zostało przegłosowane przez postępową większość w składzie sądu, przy jednolitym sprzeciwie wszystkich pięciu sędziów konserwatywnych, co podkreśla głęboki podział polityczny wokół tej sprawy. Zdania odrębne sędziów kontestują przesłanki wyroku.

Wymogi wdrożenia ustawy

Trybunał potwierdził prawo państwa do zdefiniowania mieszkania jako prawa podmiotowego i określenia jego uprawnionych, w celu zapewnienia równości w jego wykonywaniu w całym kraju. Ustawa obejmuje także prawo do mieszkania dla cudzoziemców.

Reakcja rządu centralnego

Minister Isabel Rodríguez wezwała władze Madrytu do natychmiastowego wdrożenia prawa i zaprzestania prób „stawiania kłód pod nogi” rządu. Rząd centralny uznał Madryt za obszar „wysokiego napięcia” na rynku mieszkaniowym.

Hiszpański Trybunał Konstytucyjny rozstrzygnął na korzyść państwa centralnego długotrwały spór kompetencyjny o prawo do mieszkania. W poniedziałek 24 lutego plenum tego sądu odrzuciło skargę na niekonstytucyjność, którą złożył rząd autonomicznej Wspólnoty Madrytu, kierowany przez Izabelę Díaz Ayuso z Partii Ludowej (PP). Skarga dotyczyła kluczowych przepisów ustawy mieszkaniowej nr 12/2023 z maja 2023 roku. Sędziowie uznali, że państwo hiszpańskie posiada konstytucyjne uprawnienia do regulowania podstawowych aspektów prawa do mieszkania, w tym do definiowania go jako prawa podmiotowego i określania jego beneficjentów na terenie całego kraju. Spory kompetencyjne między rządem centralnym a wspólnotami autonomicznymi, takimi jak Madryt czy Katalonia, są stałym elementem hiszpańskiego życia politycznego od czasu przyjęcia konstytucji w 1978 roku, która ustanowiła model quasi-federalnego państwa.Trybunał uznał, że celem takiej centralnej regulacji jest zapewnienie równości w dostępie do mieszkań dla wszystkich obywateli, niezależnie od regionu. Co istotne, orzeczenie dopuszcza również rozszerzenie tego prawa na obcokrajowców, co mieści się w kompetencjach państwa do regulowania statusu prawnego cudzoziemców. Wyrok nie był jednomyślny – pięciu sędziów zgłosiło zdania odrębne. Jak donosi serwis eldiario.es, głosowanie odzwierciedliło podział polityczny w sądzie: postępowa większość przegłosowała oddalenie skargi, podczas gdy wszyscy pięciu sędziów konserwatywnych było przeciw. Rząd Madrytu argumentował w swej skardzie, że kwestionowane przepisy naruszają jego wyłączne kompetencje w dziedzinie mieszkalnictwa i urbanistyki, zagwarantowane w art. 26.1.4 Statutu Autonomii. To już czwarte orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w sprawie konstytucyjności tej ustawy mieszkaniowej, co świadczy o jej kontrowersyjnym charakterze. Bezpośrednią konsekwencją wyroku jest obowiązek wdrożenia ustawy przez władze Madrytu. Rząd centralny, reprezentowany przez minister Isabel Rodríguez, niezwłocznie zażądał od władz wspólnoty wykonania tego obowiązku. Minister wezwała je do porzucenia prób „stawiania kłód pod nogi” (hiszp. „zancadillear”) rządowi centralnemu i wskazała, że Madryt jest regionem o „wyjątkowo napiętej” sytuacji mieszkaniowej, co wymaga pilnej interwencji. Spór ten jest częścią szerszego konfliktu między lewicowym rządem Pedra Sáncheza a konserwatywnymi władzami Madrytu, które często sprzeciwiają się centralnym inicjatywom socjalnym i redystrybucyjnym.

Mentioned People

  • Isabel Díaz Ayuso — Przewodnicząca autonomicznej Wspólnoty Madrytu, liderka Partii Ludowej (PP), która zaskarżyła ustawę mieszkaniową do Trybunału Konstytucyjnego.
  • Isabel Rodríguez — Minister w rządzie hiszpańskim, która publicznie zażądała od władz Madrytu wdrożenia ustawy mieszkaniowej po wyroku Trybunału.

Sources: 4 articles from 4 sources