Nowe badanie potwierdza kontrowersyjną hipotezę „pijanej małpy”, według której szympansy w stanie dzikim regularnie spożywają alkohol. Naukowcy wykryli ślady etanolu w moczu naczelnych żyjących w lasach Afryki Zachodniej. Poziom alkoholu był porównywalny z tym, jaki u człowieka powoduje upojenie, co wskazuje na celowe poszukiwanie sfermentowanych owoców. Odkrycie rzuca nowe światło na ewolucyjną historię spożycia alkoholu przez ludzi.

Potwierdzenie hipotezy pijanej małpy

Badanie wykryło metabolity etanolu w moczu szympansów, dostarczając pierwszych bezpośrednich dowodów na spożycie alkoholu przez naczelne w naturze.

Alkohol z fermentującej pulpy

Źródłem alkoholu są sfermentowane owoce rafii, z których małpy spożywają sok. Proces fermentacji zachodzi naturalnie dzięki drożdżom.

Dawka porównywalna z upojeniem

Szacowany poziom alkoholu we krwi szympansów odpowiada dawce 1-2 drinków dziennie u człowieka, co może prowadzić do zauważalnych efektów behawioralnych.

Ewolucyjne korzenie spożycia alkoholu

Odkrycie wspiera teorię, że zdolność metabolizowania alkoholu wyewoluowała u wspólnego przodka ludzi i małp, jako adaptacja do diety zawierającej fermentującą materię.

Międzynarodowy zespół naukowców po raz pierwszy zdobył bezpośrednie dowody na to, że dziko żyjące szympansy celowo spożywają alkohol. Badanie, opublikowane 25 lutego 2026 roku, potwierdza długo dyskutowaną w środowisku naukowym hipotezę pijanej małpy. Badacze analizowali próbki moczu pobrane od społeczności szympansów w Parku Narodowym Taï w Wybrzeżu Kości Słoniowej. Wykryte metabolity etanolu jednoznacznie wskazują, że małpy piły fermentujący sok z owoców palmy rafii.

Proces jest całkowicie naturalny. Szympansy wykorzystują liście jako „narzędzia” do picia soku zgromadzonego w wydrążonych pniach. Sok ten fermentuje dzięki dzikim drożdżom, osiągając stężenie alkoholu sięgające nawet 6,9%. Analiza próbek wykazała, że zwierzęta spożywały alkohol w ilościach odpowiadających 1-2 drinkom dziennie dla człowieka. „This clearly shows that the Taï chimpanzees regularly consume alcoholic beverages.” (To jasno pokazuje, że szympansy w Taï regularnie spożywają napoje alkoholowe.) — Kimberley Hockings Naukowcy zaobserwowali również zmiany w zachowaniu zwierząt po konsumpcji, w tym mniejszą aktywność i wzmożony sen, co sugeruje odczuwalne efekty upojenia.

Wspólny przodek ludzi i szympansów żył w Afryce około 6-8 milionów lat temu. Ewolucja enzymu dehydrogenazy alkoholowej (ADH4), odpowiedzialnego za rozkład etanolu, u tego przodka mogła być kluczową adaptacją do diety zawierającej sfermentowane owoce, dającą dostęp do dodatkowych kalorii. Odkrycie ma znaczenie dla zrozumienia ewolucji ludzkich zachowań związanych z alkoholem. Sugeruje, że predyspozycja do spożywania substancji psychoaktywnych ma głębokie korzenie ewolucyjne, a nie jest wyłącznie produktem współczesnej kultury. Kolejnym krokiem badań będzie ustalenie, czy małpy preferują sfermentowany sok, czy traktują go jako substytut, gdy świeże owoce są niedostępne.

Mentioned People

  • Kimberley Hockings — Naukowiec, współautorka badania potwierdzającego spożycie alkoholu przez szympansy.

Sources: 4 articles from 4 sources