Ceny energii w Hiszpanii spadają do zera w nocy, ale rachunki nie maleją

Ceny energii elektrycznej na hiszpańskim rynku hurtowym regularnie spadają do zera, a nawet przyjmują wartości ujemne przez znaczną część doby. Zjawisko to, szczególnie widoczne w nocy i wczesnym rankiem, jest efektem nadpodaży energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych, takich jak wiatr i słońce. Mimo że hurtowa cena energii przez osiem godzin na dobę wynosi zero, odbiorcy końcowi nie odczuwają proporcjonalnych korzyści na swoich rachunkach. Głównym powodem jest struktura końcowej ceny energii dla konsumenta. Jak wyjaśniają eksperci, koszt samej energii to tylko jedna z kilku składowych rachunku. Znacznie większą część stanowią sztywne, regulowane opłaty za korzystanie z sieci dystrybucyjnej i przesyłowej, różnego rodzaju podatki oraz dopłaty do systemu wsparcia odnawialnych źródeł energii. Te koszty stałe nie zależą od wahającej się ceny na giełdzie energii. Dlatego nawet gdy energia jest „darmowa” w ujęciu hurtowym, konsument i tak płaci za infrastrukturę, która umożliwia jej dostarczenie. Hiszpański system energetyczny przeszedł znaczącą transformację w ostatnich dwóch dekadach, stawiając na energię wiatrową i słoneczną. W 2024 roku źródła odnawialne odpowiadały już za ponad połowę produkcji energii elektrycznej w kraju. Taka struktura miksu energetycznego, choć korzystna dla środowiska, wprowadza dużą zmienność do systemu ze względu na zależność od warunków pogodowych. Hiszpańskie dzienniki, takie jak „El Mundo” i „La Razón”, publikują codziennie szczegółowe taryfy godzinowe na następną dobę. Dane te mają pomóc gospodarstwom domowym w planowaniu zużycia. Według analiz z 25 lutego 2026 roku, najtańsze godziny przypadają na noc i wczesny poranek, między 3:00 a 6:00, kiedy cena megawatogodziny spada do zera. Z kolei szczytowe godziny, takie jak 21:00-22:00, charakteryzują się najwyższymi cenami, sięgającymi nawet 100 euro za MWh. Eksperci radzą, aby energochłonne czynności, jak pranie czy ładowanie samochodu elektrycznego, wykonywać właśnie w najtańszych przedziałach czasowych. Przykładowa cena energii w Hiszpanii 25.02.2026: 03:00: 0, 06:00: 0, 09:00: 45, 12:00: 60, 15:00: 55, 18:00: 70, 21:00: 95, 00:00: 20 Zjawisko ujemnych cen energii nie jest w Europie nowe, ale w Hiszpanii przybiera na sile. Wskazuje ono na wyzwania związane z integracją dużej ilości niestabilnych OZE z systemem. Gdy wiatr wieje mocno, a słońce świeci, elektrownie wiatrowe i fotowoltaiczne produkują więcej energii, niż wynosi bieżące zapotrzebowanie. Aby uniknąć przeciążenia sieci, operatorzy muszą czasowo wyłączać konwencjonalne elektrownie lub nawet płacić odbiorcom za pobór mocy, co skutkuje ujemną ceną na giełdzie. Dla konsumentów oznacza to paradoks: energia jest tania w produkcji, ale droga w dostawie do domu.