Val Kilmer powraca na ekrany dzięki AI. Zwiastun filmu budzi kontrowersje

W środę, 16 kwietnia, na konwencji CinemaCon w Las Vegas zadebiutował zwiastun filmu „As Deep as the Grave”. Jest to pierwsza duża produkcja z Hollywood, w której wykorzystano autoryzowaną rekonstrukcję zmarłego aktora przy użyciu generatywnej sztucznej inteligencji. Val Kilmer – zmarły 1 kwietnia 2025 roku w wieku 65 lat – występuje w roli ojca Fintana, katolickiego księdza i rdzennego amerykańskiego spirytualisty. Film wyreżyserował Coerte Voorhees, a jego producentem jest John Voorhees. Kilmer został obsadzony w tej roli na lata przed śmiercią, jednak ze względu na pogarszający się stan zdrowia po zdiagnozowaniu raka krtani nie zdołał nagrać żadnych scen. Do stworzenia występu wykorzystano materiały archiwalne, zdjęcia i nagrania głosowe, a nad syntetycznym głosem pracowała brytyjska firma Sonantic. Trwający około półtorej minuty zwiastun ukazuje postać Kilmera w różnym wieku – od młodości po starość – i zawiera kwestię: „Nie lękajcie się zmarłych i nie lękajcie się mnie”. Rodzina autoryzowała cyfrową rekonstrukcję na każdym etapieSpadkobiercy Kilmera oraz jego córka, Mercedes Kilmer, wyrazili zgodę na cyfrowe odtworzenie wizerunku i aktywnie współpracowali przy projekcie, dostarczając materiały archiwalne i otrzymując wynagrodzenie. John Voorhees podkreślił, że rodzina uczestniczyła w procesie twórczym „na wszelkie możliwe sposoby”, wykraczając poza zwykłą zgodę prawną. „Zawsze z optymizmem patrzył na nowe technologie jako narzędzia rozszerzające możliwości opowiadania historii. Honorujemy tego ducha w tym konkretnym filmie, którego był integralną częścią.” — Mercedes Kilmer via The Guardian Bracia Voorhees oświadczyli, że przestrzegali wszelkich wytycznych związku zawodowego aktorów SAG-AFTRA, które opierają się na zgodzie, wynagrodzeniu i współdziałaniu. Postać wygenerowana przez AI pojawia się na ekranie przez ponad godzinę czasu trwania filmu, co stanowi jedno z najszerszych dotychczasowych zastosowań tej technologii w kinie fabularnym. Reżyser Coerte Voorhees wyraził przekonanie, że widzowie nie będą w stanie odróżnić występu Kilmera od gry żywego człowieka. „Jesteśmy w stu procentach pewni, że w przypadku tego konkretnego filmu jest to właściwe rozwiązanie i nie możemy się doczekać, aż każdy będzie mógł to ocenić samodzielnie.” — Coerte Voorhees via ReutersFala krytyki po premierze zwiastuna; opinie o niepokojącym efekciePublikacja zwiastuna wywołała falę negatywnych komentarzy w mediach społecznościowych. Komentatorzy opisywali rekonstrukcję jako „przerażającą” i „niesmaczną”. Jeden z internautów zauważył, że wypowiadana przez postać Kilmera kwestia – „Nie lękajcie się zmarłych i nie lękajcie się mnie” – czyni materiał jeszcze bardziej niepokojącym. Inny przypomniał, że fraza „spoczywaj w pokoju” istnieje nie bez powodu. Debata ta odzwierciedla szeroki niepokój w Hollywood dotyczący nieautoryzowanego wykorzystywania wizerunku aktorów oraz potencjalnego zastępowania ludzi przez AI. John Voorhees odniósł się do tych obaw bezpośrednio. „Dzieje się tak wiele zmian, że naturalnie budzi to lęk i niepewność.” — John Voorhees via Reuters Twórcy argumentują jednak, że ich projekt dowodzi, iż sztuczną inteligencję można wykorzystać etycznie, przy pełnym zaangażowaniu rodziny i zgodnie z regulacjami związkowymi. „Składamy odważną deklarację: wierzymy, że robimy to w sposób etyczny.” — John Voorhees via Rai newsHistoria współpracy Kilmera z technologią AI„As Deep as the Grave” to dramat historyczny o parze archeologów, Ann i Earlu Morrisach (granych przez Abigail Lawrie i Toma Feltona), którzy w latach 20. XX wieku badali szczątki ludu Anasazi na południowym zachodzie USA. W obsadzie znalazła się również Abigail Breslin. Produkcja rozpoczęła się jesienią 2020 roku w Nowym Meksyku jako jedna z pierwszych w czasie pandemii. Po licznych przerwach zdecydowano o cyfrowym odtworzeniu roli Kilmera. Sam aktor już wcześniej korzystał z technologii AI. Po utracie głosu w wyniku nowotworu i dwóch tracheotomii nawiązał współpracę z firmą Sonantic, aby cyfrowo zrekonstruować mowę. Jego głos został również zmodyfikowany cyfrowo na potrzeby epizodycznego występu w filmie „Top Gun: Maverick” z 2022 roku. Reżyser w rozmowie z Associated Press zaznaczył, że tematyka filmu była ściśle powiązana z dziedzictwem rdzennych Amerykanów i osobistymi więziami Kilmera z regionem.Val Kilmer zdobył popularność w latach 80. i 90. rolami takimi jak Tom „Iceman” Kazansky w „Top Gun”, Doc Holliday w „Tombstone” czy Jim Morrison w „The Doors”. W 2015 roku zdiagnozowano u niego raka krtani; przeszedł dwa zabiegi tracheotomii, co trwale uszkodziło jego głos. Jego ostatnim dużym występem kinowym był „Top Gun: Maverick” z 2022 roku. Zmarł 1 kwietnia 2025 roku w wyniku powikłań po zapaleniu płuc związanych z chorobą nowotworową. Wykorzystanie AI do wskrzeszania zmarłych artystów jest tematem spornym w branży, a związek SAG-AFTRA wypracował w 2023 roku ramy prawne dotyczące zgody i wynagrodzeń w takich przypadkach.Val Kilmer i projekt As Deep as the Grave: — ; — ; — ; — ; — ; —