Ilse Aigner kandydatką CSU na prezydenta Niemiec. Söder zaskoczył koalicję

Przewodnicząca Bawarskiego Parlamentu Krajowego Ilse Aigner stała się czołową kandydatką na urząd Prezydenta Federalnego Niemiec, po tym jak w piątek lider CSU Markus Söder publicznie udzielił jej poparcia. Deklaracja ta padła na dziewięć miesięcy przed zaplanowanym wyborem następcy urzędującego Franka-Waltera Steinmeiera. W rozmowie z gazetami „Münchner Merkur” oraz „tz” Söder oświadczył, że poprze Aigner, jeśli ta zdecyduje się kandydować. Kanclerz Friedrich Merz szybko jednak zareagował na te doniesienia, starając się stonować oczekiwania. Po zakończeniu szczytu UE na Cyprze Merz stwierdził, że koalicja uzgodniła wybór kandydata na jesień 2026 roku i zamierza dotrzymać tego terminu. Ruch Södera zaskoczył CDU i wywołał szeroką debatę wewnątrz koalicji rządzącej na temat harmonogramu i politycznych motywów tej propozycji.

Merz i Klingbeil obstają przy jesiennym terminie Kanclerz Friedrich Merz, który stoi na czele niemieckiego rządu od 6 maja 2025 roku, zareagował z dużą rezerwą na inicjatywę Södera. „Zamierzam porozumieć się w tej sprawie z przewodniczącymi SPD i CSU jesienią. Do tego czasu z zainteresowaniem przyjmuję pojawiające się sugestie.” — Friedrich Merz via ZEIT ONLINE Merz zaznaczył, że większość w Zgromadzeniu Federalnym należy do koalicji partii chadeckich i SPD – przewaga ta wynosi około 50 głosów, niezależnie od wyników trzech wyborów do landtagów zaplanowanych na wrzesień. Wicekanclerz i minister finansów Lars Klingbeil przyjął podobnie ostrożne stanowisko, wyrażając jednocześnie osobisty szacunek dla Aigner. „Bardzo cenię Ilse Aigner. Uważam, że nadszedł czas, aby ten urząd objęła kobieta. Nie będę jednak dzisiaj spekulował na temat nazwisk.” — Lars Klingbeil via ZEIT ONLINE Klingbeil dodał, że koalicja ustaliła z kancelelarzem Merzem, iż wspólna propozycja zostanie omówiona „w odpowiednim czasie”. Polityk CDU Philipp Amthor, cytowany przez N-tv, przyznał, że Söder ma doświadczenie w przedstawianiu dobrych propozycji, ale zaznaczył, że „w grze jest kilku dobrych kandydatów”.

Aigner chwalona ponad podziałami, CDU zachowuje dystans Mimo oficjalnej powściągliwości kierownictwa koalicji, postać Aigner zebrała pozytywne oceny od polityków różnych opcji. Honorowy przewodniczący CSU Theo Waigel powiedział w „Augsburger Allgemeine”, że Aigner jest „bardzo dobrą kandydatką”, która sprawowałaby urząd „z mądrością i ciepłem”. Federalna minister badań naukowych Dorothee Bär (CSU) podkreśliła w Deutschlandfunk, że Aigner zawsze wykazywała „bardzo jednoczący charakter” i cieszy się „ogromnym szacunkiem i uznaniem”. Hubertus Heil z SPD, były minister pracy (do maja 2025 r.), ocenił w berlińskim „Tagesspiegel”, że Aigner to „mądra i odpowiedzialna demokratka”, która byłaby „odpowiednią kandydatką”. Wiceprzewodniczący frakcji CDU Sepp Müller stwierdził w portalu „t-online”, że Aigner łączy „dokładnie te cechy, których wymaga ten urząd” i zadeklarował dla niej pełne poparcie. Jednak w samej CDU, według doniesień „Der Tagesspiegel”, anonimowi posłowie uznali moment ogłoszenia kandydatury za niefortunny. Jedna z posłanek CDU określiła wsparcie Södera jako próbę „uprzejmego wypchnięcia rywalki na boczny tor”.

Pytania o motywy Södera i wieloletnia rywalizacja Tłem dla decyzji Södera jest historia osobistych relacji z Aigner, sięgająca ponad trzech dekad. Oboje weszli do bawarskiego parlamentu w tym samym czasie i przez lata rywalizowali o sukcesję po Horście Seehoferze na stanowisku Premiera Bawarii. Rywalizację tę ostatecznie wygrał Söder. Aigner objęła natomiast w 2018 roku funkcję przewodniczącej bawarskiego parlamentu, pełniąc rolę reprezentacyjną. Według „Der Tagesspiegel” w szeregach chadecji krążą dwie interpretacje: jedna zakłada autentyczne wsparcie Södera dla koleżanki, druga sugeruje próbę politycznego „spalenia” wieloletniej rywalki poprzez zbyt wczesne wskazanie jej nazwiska. Istnieje niepisana zasada, że kandydaci ogłaszani przedwcześnie rzadko kończą w pałacu prezydenckim. „Frankfurter Allgemeine” zauważyła, że otoczenie Södera wcześniej podawało w wątpliwość predyspozycje retoryczne Aigner. Zgromadzenie Federalne zbierze się January 30 (2027) — dnia wyboru Prezydenta Federalnego, aby wyłonić następcę Steinmeiera, który nie może ubiegać się o trzecią kadencję. Według RP Online w dyskusji pojawiają się także nazwiska minister edukacji Karin Prien (CDU), przewodniczącej Bundestagu Julii Klöckner, byłej szefowej CDU Annegret Kramp-Karrenbauer, a także Moniki Grütters i byłej kanclerz Angeli Merkel.

Urząd Prezydenta Federalnego Niemiec od powstania Republiki Federalnej w 1949 roku sprawowali wyłącznie mężczyźni. Frank-Walter Steinmeier, socjodemokrata, kończy drugą kadencję i zgodnie z konstytucją nie może kandydować ponownie. Zgromadzenie Federalne, zwoływane wyłącznie w celu wyboru głowy państwa, składa się z parlamentarzystów Bundestagu oraz przedstawicieli wybranych przez landy. Wybory zaplanowane na 30 stycznia 2027 roku wyłonią postać pełniącą rolę głównie reprezentacyjną, lecz o istotnym znaczeniu symbolicznym.

Droga do wyborów Prezydenta Federalnego w 2027 r.: — ; — ; —