Premier Rumunii ostrzega przed rozłamem między UE a USA: To katastrofa dla Zachodu

Premier Rumunii Ilie Bolojan ostrzegł w opublikowanym we wtorek wywiadzie dla francuskiego dziennika „Le Figaro”, że polityczny rozłam między Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi byłby „katastrofą dla Zachodu”. Szef rządu wezwał obie strony do utrzymania partnerstwa strategicznego pomimo obecnych napięć. Bolojan, który objął urząd w czerwcu 2025 roku, wykorzystał wywiad do odniesienia się do obaw dotyczących amerykańskiego zaangażowania w bezpieczeństwo Europy, wysiłków Rumunii na rzecz konsolidacji fiskalnej oraz swojej wizji głębszej integracji Unii Europejskiej. Rozmowa ukazała się w kontekście trwających konfliktów na Ukrainie i w Iranie, które zaostrzyły debatę w całej Europie na temat wiarygodności amerykańskich gwarancji bezpieczeństwa. „„Stany Zjednoczone były i nadal pozostają główną tarczą dla Europy, zwłaszcza dla Europy Wschodniej. Uważamy, że obecność Amerykanów w ramach NATO pozostaje kluczowa. Stany Zjednoczone również potrzebują Unii Europejskiej. Trudno mi wyobrazić sobie świat zachodni bez partnerstwa między USA a Europą, nawet jeśli czasami występują różnice w sposobie myślenia”.” — Ilie Bolojan via Le Figaro Rumunia przystąpiła do NATO w 2004 roku, co Bolojan określił jako „bardzo ważny moment”, który przyniósł krajowi bezpieczeństwo i inwestycje. Wojna rosyjsko-ukraińska, która weszła w drugą dużą fazę w 2022 roku, sprawiła, że wschodnia granica Rumunii znalazła się pod zwiększonym nadzorem strategicznym. Kraj ten gości bazy wojskowe NATO, w tym jednostki dowodzone przez wojska amerykańskie i francuskie, oraz zwiększa swój budżet obronny w koordynacji z europejskim przemysłem zbrojeniowym.

Bolojan wzywa do zniesienia zasady jednomyślności w UE W kwestii reform instytucjonalnych Unii Europejskiej, Bolojan opowiedział się przeciwko zasadzie jednomyślności w organach decyzyjnych UE. Argumentował, że wspólnota może pozostać konkurencyjna tylko wtedy, gdy będzie działać szybciej i z większą spójnością gospodarczą. Choć nie wymienił żadnego konkretnego kraju, artykuł opublikowany przez G4Media zauważa, że to premier Węgier Viktor Orbán najczęściej korzystał z weta, by blokować unijne działania, w tym pomoc dla Ukrainy. Bolojan stwierdził, że popiera „Europę bardziej zintegrowaną gospodarczo, bez barier, w której decyzje zapadają szybciej”. Odniósł się również do redukcji liczby wojsk amerykańskich stacjonujących w Rumunii, przedstawiając to jako element szerszego podziału odpowiedzialności w Europie, a nie wycofanie się sojusznika. „„Rozumiemy jednocześnie, że Amerykanie proszą Europejczyków o przejęcie większej części odpowiedzialności za obronność. Zwiększyliśmy budżet obronny poprzez współpracę z europejskim przemysłem zbrojeniowym, w tym z przemysłem francuskim”.” — Ilie Bolojan via Le Figaro Premier pochwalił również zaangażowanie Francji w obronę wschodniej flanki NATO, opisując Francję jako „jednego z głównych partnerów Rumunii” oraz „trzeciego największego inwestora w kraju, z ponad 10 000 obecnymi tu firmami”.

Deficyt odziedziczony na poziomie 9,3%, cel to 6,2% Bolojan ocenił sytuację gospodarczą zastałą po objęciu urzędu jako trudną, wskazując na deficyt budżetowy wynoszący 9.3 (%) — deficyt budżetowy przejęty przez Bolojana oraz inflację sięgającą 10 proc. Według niego warunki te sprzyjały „silnym głosom antysystemowym”. Priorytetem rządu jest konsolidacja fiskalna – w 2025 roku deficyt został obniżony do 7,7 proc., a na rok 2026 wyznaczono cel 6,2 proc. Bolojan przyznał, że droga do tego celu nie jest łatwa. „„W zeszłym roku deficyt wynosił 7,7%. W tym roku chcemy go obniżyć do 6,2%. To nie jest proste, ale nie mamy wyboru”.” — Ilie Bolojan via Le Figaro Prognoza deficytu budżetowego Rumunii: Deficyt budżetowy (before: 9,3% (odziedziczony), after: 7,7% (wynik 2025), cel 6,2% (2026)) Wśród wdrożonych reform Bolojan wyróżnił zmiany w systemie emerytalnym sędziów, który wcześniej umożliwiał im przejście na emeryturę w wieku 50 lat. Wspomniał także o cięciach wydatków administracyjnych i dążeniu do decentralizacji administracji publicznej. Premier przedstawił te kroki jako część strukturalnego przejścia od modelu gospodarczego opartego na konsumpcji w stronę produkcji, ze szczególnym uwzględnieniem sektora IT, rolnictwa oraz zasobów energetycznych, wskazując, że Rumunia posiada jedne z największych złóż gazu i ropy w UE.

Renault symbolem francusko-rumuńskich relacji gospodarczych Część wywiadu Bolojan poświęcił relacjom dwustronnym z Francją, opisując je jako zakorzenione w historii i mające solidne podstawy gospodarcze. Wskazał Renault jako „emblematyczną firmę w Rumunii”, która „wnosi największy wkład do krajowego budżetu”. Przy ponad 10 tysiącach francuskich firm działających w kraju, Francja jest trzecim największym inwestorem w Rumunii. Bolojan ujął te relacje również w kategoriach politycznych, wyrażając nadzieję, że przed wyborami do UE w 2027 roku Francja pozostanie „gospodarczo-politycznym silnikiem Europy”. „„Historycznie dobrze wiemy, co Francja znaczyła w kluczowych momentach: fundamenty państwa rumuńskiego powstawały przy jej wsparciu. Bez Francji europejski silnik może się zatrzeć. Francja i Rumunia to wieloletni partnerzy”.” — Ilie Bolojan via Le Figaro Wywiad, opublikowany w serwisie Le Figaro 31 marca 2026 roku, jest jednym z najważniejszych wystąpień Bolojana w prasie zachodnioeuropejskiej od czasu objęcia stanowiska. Sygnalizuje on wysiłki Bukaresztu, by pozycjonować się jako konstruktywny głos wewnątrz UE w czasie napięć transatlantyckich.