Prezydent USA Donald Trump ogłosił radykalne podniesienie globalnej stawki celnej z 10 do 15 procent. Decyzja ta zapadła zaledwie dzień po dotkliwej porażce administracji przed Sądem Najwyższym, który unieważnił taryfy nałożone w 2025 roku jako niezgodne z prawem. Biały Dom wykorzystuje teraz alternatywne ścieżki prawne, by utrzymać presję handlową na światowych partnerów, co wywołuje falę niepokoju w Europie i Chinach.
Sąd Najwyższy unieważnia cła
Najwyższa instancja sądowa w USA uznała taryfy z 2025 roku za nielegalne, co otwiera drogę do roszczeń o miliardy dolarów zwrotu.
Nowa stawka 15 procent
Donald Trump odpowiedział na wyrok zapowiedzią podniesienia tymczasowej, szeroko stosowanej dopłaty importowej do 15 proc. na nowej podstawie prawnej (Section 122 ustawy o handlu z 1974 r.), gdzie 15 proc. stanowi ustawowy limit tej procedury.
Reakcja Unii Europejskiej
Bruksela i Berlin zapowiadają wspólną odpowiedź, nie wykluczając użycia środków odwetowych w obronie europejskich eksporterów.
Amerykański Sąd Najwyższy zadał w piątek potężny cios polityce gospodarczej Donalda Trumpa, unieważniając cła nałożone na podstawie ustawy IEEPA. Sędziowie uznali, że prezydent nadużył swoich uprawnień, wprowadzając szerokie restrykcje bez zgody Kongresu. W odpowiedzi Trump, nie kryjąc wściekłości, ogłosił na platformie Truth Social wprowadzenie globalnej stawki celnej w wysokości 15 proc. Tym razem administracja powołuje się na artykuł 122 ustawy o handlu z 1974 roku, który pozwala na tymczasowe działania w sytuacjach kryzysowych dla bilansu płatniczego. Choć rozwiązanie to ma charakter przejściowy, uderza ono niemal we wszystkich partnerów handlowych Stanów Zjednoczonych z równą siłą. Ustawa o handlu z 1974 roku (Trade Act) stanowi fundament współczesnej polityki handlowej USA. Jej artykuł 122 został stworzony, aby umożliwić prezydentowi szybką reakcję na gwałtowne deficyty handlowe, jednak rzadko był wykorzystywany w tak agresywnej, globalnej skali jak obecnie. Unia Europejska, reprezentowana przez kanclerza Niemiec Friedricha Merza, zapowiada twarde i skoordynowane stanowisko. Merz, który wkrótce udaje się do Waszyngtonu, podkreślił, że polityka taryfowa jest wyłączną kompetencją Unii Europejskiej, a po wyroku pojawiają się pytania o potencjalne zwroty ceł pobranych w USA — choć kwoty przywoływane w mediach odnoszą się do łącznych poborów i w praktyce dotyczą głównie podmiotów, które te cła zapłaciły, a procedury mogą potrwać latami. Francuski rząd zasugerował z kolei użycie tzw. „bazooki handlowej” – zestawu instrumentów odwetowych, które mają chronić unijny rynek przed amerykańskim protekcjonizmem. Mimo niepewności polscy eksperci wskazują, że bezpośredni wpływ nowych taryf na PKB Polski może być marginalny, choć pośrednie skutki spowolnienia w strefie euro będą odczuwalne. „The Supreme Court members who voted against our very reasonable and proper method of imposing TARIFFS should be ashamed. Their decision was idiotic, but now it begins.” — Donald Trump Sytuacja budzi również kontrowersje wewnątrz USA. Chociaż część Republikanów po cichu liczyła na uspokojenie nastrojów po wyroku sądu, natychmiastowa eskalacja ze strony Białego Domu stawia ich w trudnej sytuacji politycznej. Amerykańskie firmy importowe żądają jasnych procedur zwrotu nadpłaconych środków, jednak administracja Trumpa nie wykazuje chęci do szybkiej refundacji, co zapowiada wieloletnie batalie prawne przed sądami niższych instancji. Podkreśla chaos prawny wywołany przez Trumpa, szkodliwy wpływ na relacje z sojusznikami oraz koszty, jakie poniosą amerykańscy konsumenci i firmy. | Akcentuje walkę prezydenta o amerykańskie miejsca pracy i suwerenność gospodarczą przeciwko decyzjom sędziów ograniczającym jego sprawczość.
Mentioned People
- Donald Trump — Prezydent USA, inicjator agresywnej polityki celnej.
- Friedrich Merz — Kanclerz Niemiec, zapowiadający wspólną reakcję UE na działania USA.
- Nicolas Forissier — Francuski polityk wypowiadający się o gotowości UE do odwetu.
Sources: 211 articles from 48 sources
- Autobauer profitieren nicht: Trump poltert gegen Zoll-Entscheid - Deutsche Industrie bleibt skeptisch (N-tv)
- Cła Donalda Trumpa w rękach sędziów. Stawką setki miliardów dolarów (Business Insider)
- Supreme Court erklärt Trumps Strafzölle für rechtswidrig (Neue Zürcher Zeitung)
- Oberster Gerichtshof der USA kippt Trumps Zölle - WELT (DIE WELT)
- Cła nałożone przez Trumpa są nielegalne! (rmf24.pl)
- USA News: Supreme Court erklärt Trumps Zölle für unrechtmäßig (Süddeutsche Zeitung)
- Trump-Zölle: Supreme Court erklärt Teile für illegal (20 Minuten)
- Supreme Court: Oberster Gerichtshof der USA kippt Trumps Zölle (RP Online)
- Niederlage für Trump: Supreme Court erklärt Teile der US-Zölle für illegal (watson.ch/)
- Cios w Donalda Trumpa. Sąd Najwyższy zadecydował ws. ceł (Interia.pl - Biznes)