Starmer blokuje bazy dla USA. Trump wycofuje poparcie dla umowy w sprawie Czagos

Dyplomatyczny spór między Wielką Brytanią a Stanami Zjednoczonymi przybrał na sile po tym, jak premier Keir Starmer nie wyraził zgody na przeprowadzenie uderzeń na Iran z terytorium brytyjskich baz wojskowych. Chodzi przede wszystkim o strategiczny atol Diego Garcia w archipelagu Czagos oraz lotnisko Fairford w hrabstwie Gloucestershire. Prezydent Donald Trump, który dąży do wywarcia maksymalnej presji nuklearnej na Teheran, zareagował gwałtownie, wycofując swoje wcześniejsze poparcie dla brytyjsko-mauritiuskiej umowy. Dokument ten przewiduje oddanie suwerenności nad archipelagiem Mauritiusowi, przy jednoczesnym zachowaniu kontroli nad bazą wojskową przez Londyn i Waszyngton na okres 99 lat. Amerykańska administracja obawia się jednak, że zmiana statusu politycznego wysp zagrozi bezpieczeństwu operacyjnemu placówki, którą Trump uznaje za kluczową dla stabilności Bliskiego Wschodu i Azji Południowej. Wyspy Czagos zostały odłączone od Mauritiusa w 1965 roku, tuż przed uzyskaniem przez ten kraj niepodległości, co doprowadziło do przymusowego wysiedlenia około dwóch tysięcy mieszkańców w celu budowy bazy wojskowej Diego Garcia. Równocześnie brytyjski rząd boryka się z problemami wewnętrznymi i prawnymi dotyczącymi tego samego terytorium. Sędzia James Lewis wydał precedensowy nakaz wstrzymania deportacji czterech przedstawicieli ludu Czagosyjczyków, którzy dopłynęli na archipelag ze Sri Lanki, próbując założyć stałą osadę na ojczystej ziemi. Decyzja ta, ogłoszona w nietypowych okolicznościach podczas lotu sędziego do Afryki, dodatkowo podważa legitymację działań rządu Starmera. Krytycy zarzucają premierowi brak strategicznego planowania i uleganie presji międzynarodowej kosztem interesów bezpieczeństwa. Tymczasem Donald Trump za pośrednictwem serwisu Truth Social ostrzegł, że przekazanie wysp jest „katastrofą”, sugerując, że USA mogą zostać zmuszone do siłowego zabezpieczenia swoich interesów w regionie, jeśli Iran nie przystąpi do nowych negocjacji nuklearnych w ciągu najbliższych dni. Poparcie dla umowy o Czagos w administracji USA: Donald Trump (2025): Poparcie, Departament Stanu (2026-02-18): Poparcie, Donald Trump (2026-02-19): Sprzeciw Eksperci wojskowi, w tym profesor Piotr Mickiewicz, podkreślają, że Diego Garcia to unikalny punkt na mapie świata, pozwalający operować bombowcom B-52 oraz B-2 Spirit w zasięgu całego Oceanu Indyjskiego. Bez zgody Londynu na starty z tego miejsca, ofensywne plany Waszyngtonu stają przed ogromnym wyzwaniem logistycznym. Rząd w Londynie oficjalnie odmawia komentarzy w sprawach operacyjnych, jednak minister sprawiedliwości Alex Davies-Jones potwierdziła, że prace legislacyjne nad przekazaniem wysp będą kontynuowane, mimo rosnącej irytacji Białego Domu. Sytuacja ta stawia pod znakiem zapytania przyszłość tzw. special relationship w dobie narastającego konfliktu globalnego. 99 lat — ma trwać dzierżawa bazy Diego Garcia według pierwotnej umowy „Keir Starmer popełnia gigantyczny błąd, oddając bazy, które mogą być niezbędne do powstrzymania niebezpiecznego reżimu w Iranie.” — Donald TrumpPodkreśla prawo przesiedleńców do powrotu i konieczność dekolonizacji, krytykując Donalda Trumpa za impulsywność w mediach społecznościowych. | Akcentuje zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego i błędy rządu Starmera w relacjach z najważniejszym sojusznikiem, USA.