Rada Bezpieczeństwa ONZ zdjęła sankcje z głównej dżihadystycznej grupy w Syrii

Rada Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych podjęła przełomową i kontrowersyjną decyzję o zniesieniu sankcji wobec syryjskiej grupy dżihadystycznej Hayat Tahrir al-Sham (HTS). Decyzja, która weszła w życie w piątek, 27 lutego, oznacza wykreślenie HTS z listy podmiotów objętych reżimem sankcyjnym Komitetu ds. ISIS i Al-Kaidy. Wniosek w tej sprawie złożyła Rosja, a komitet sankcyjny Rady Bezpieczeństwa ONZ przegłosował go jednogłośnie. Bezpośrednią konsekwencją jest zniesienie wobec członków i struktur HTS obowiązującego od 2017 roku zakazu podróży oraz nakazu zamrożenia aktywów finansowych. Sekretarz generalny ONZ Antonio Guterres otrzymał formalny mandat do powiadomienia wszystkich państw członkowskich o tej znaczącej zmianie. Decyzja stanowi zwrot w międzynarodowym podejściu do jednej z kluczowych sił w trwającym od ponad dekady konflikcie syryjskim. Hayat Tahrir al-Sham, wywodząca się z Frontu al-Nusry – syryjskiego oddziału Al-Kaidy – jest dziś najpotężniejszą formacją zbrojną w północno-zachodniej Syrii i sprawuje faktyczną kontrolę nad prowincją Idlib. Mimo publicznego ogłoszenia zerwania więzi z Al-Kaidą w 2016 roku, grupa pozostaje na listach organizacji terrorystycznych Stanów Zjednoczonych, Turcji oraz szeregu innych państw.Konflikt w Syrii wybuchł w 2011 roku w ramach arabskiej wiosny jako pokojowe protesty przeciwko reżimowi Baszara al-Asada, które szybko przerodziły się w krwawą wojnę domową z udziałem licznych podmiotów zagranicznych. Przez lata na terenie kraju działały setki grup rebelianckich i dżihadystycznych, z których część, jak Państwo Islamskie (ISIS), zdobyła przejściowo ogromne terytoria. Interwencje Rosji, Iranu, Turcji oraz koalicji międzynarodowej na czele z USA dodatnie skomplikowały sytuację, prowadząc do de facto podziału Syrii na strefy wpływów. Zniesienie sankcji przez ONZ można interpretować jako wyraz uznania zmieniającej się roli HTS. Grupa ewoluowała z czysto militarnej formacji dżihadystycznej w kierunku quasi-państwowej administracji, która zarządza codziennym życiem milionów mieszkańców Idlib. Decyzja Rady Bezpieczeństwa może odzwierciedlać pragmatyczne podejście części społeczności międzynarodowej, które widzi w HTS nieusuwalnego na razie aktora, z którym w pewnym zakresie należy się liczyć dla stabilizacji regionu. Z drugiej strony, krok ten budzi poważne obawy o możliwą legitymizację organizacji o korzeniach terrorystycznych i wysyła sprzeczny sygnał w globalnej walce z terroryzmem. Wpływ decyzji na gruntowną sytuację w Idlib i na przyszłe negocjacje polityczne dotyczące Syrii pozostaje niepewny. Nie wiadomo również, czy poszczególne państwa, w szczególności USA, zastosują się do decyzji ONZ, czy też utrzymają własne, krajowe sankcje wobec HTS.

Perspektywy mediów: Decyzję można postrzegać jako niebezpieczne uznanie i normalizację dżihadystycznej grupy, co podważa zasady walki z terroryzmem i nagradza przemoc. Decyzja jest pragmatycznym krokiem, który odzwierciedla rzeczywistość na ziemi i może pomóc w stabilizacji regionu Idlib, gdzie HTS jest jedyną funkcjonującą władzą.