Von der Leyen chce niższych podatków za prąd i szybszej zmiany ETS

Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen wezwała unijnych przywódców do obniżenia podatków od energii elektrycznej i przyspieszenia przeglądu unijnego rynku emisji CO2 podczas szczytu w marcu 2026 r., gdy Unia Europejska mierzyła się z rosnącymi kosztami energii. Von der Leyen powiedziała przywódcom UE, że potrzebne są ukierunkowane interwencje, które ograniczą podatki od energii elektrycznej i w ten sposób obniżą ceny dla gospodarstw domowych oraz firm. Zaproponowała też przyspieszenie przeglądu EU Emissions Trading System, aby zielona transformacja była bardziej realistyczna. Szefowa Komisji ostrzegła, że UE wydała już dodatkowe 6 (billion euros) — dodatkowe środki UE na import energii z paliw kopalnych na import energii z paliw kopalnych, wskazując na pilny charakter debaty o kosztach energii. Jej wypowiedzi wyznaczyły kierunek szerszej dyskusji wśród unijnych liderów o tym, jak pogodzić ambicje klimatyczne z presją gospodarczą.

Przegląd ETS dzieli stolice UE i unijne instytucje Propozycja przeglądu ETS wywołała odmienne reakcje w państwach członkowskich i wśród przedstawicieli instytucji UE. Wiceprzewodnicząca UE, cytowana przez ANSA, stwierdziła, że ETS okazał się skuteczny z punktu widzenia konkurencyjności. Sygnał ten pokazał opór wewnątrz samego kierownictwa Komisji wobec osłabiania mechanizmu ustalania ceny emisji CO2. Rząd Polski w Warszawie zajął ostrożne stanowisko. Oceniał, że zawieszenie ETS byłoby trudne, i zamiast tego wzywał do pragmatycznych rozwiązań, które poprawiłyby dostępność cenową energii. Rozbieżność między sceptycyzmem Warszawy a obroną ETS przez wiceprzewodniczącą pokazała polityczną złożoność każdej reformy rynku emisji. Apel von der Leyen o przyspieszenie przeglądu ETS – przedstawiany jako droga do bardziej realistycznej zielonej transformacji – wyglądał na próbę połączenia tych stanowisk bez całkowitego odchodzenia od systemu. Debata odzwierciedlała szersze napięcie w UE między utrzymaniem ambitnej polityki klimatycznej a reakcją na presję społeczną i przemysłową związaną z rachunkami za energię. Unijny ETS działa od 2005 r. i jest podstawowym narzędziem UE służącym do ograniczania przemysłowych emisji gazów cieplarnianych poprzez mechanizm limitu i handlu uprawnieniami. System wyznacza ogólny limit emisji i pozwala firmom kupować oraz sprzedawać uprawnienia, przy czym limit jest z czasem zaostrzany, aby zmniejszać łączne emisje. Obejmuje sektory takie jak wytwarzanie energii, przemysł ciężki i lotnictwo na terenie UE. Zmiany w ETS regularnie stają się przedmiotem sporów politycznych, zwłaszcza gdy ceny emisji się wahają, a ich wpływ na koszty energii staje się istotnym problemem dla państw członkowskich.

UE naciska na Kijów w sprawie harmonogramu naprawy rurociągu Drużba Równolegle do debaty o cenach energii Unia Europejska zwróciła się do Kijowa o harmonogram naprawy rurociągu naftowego Drużba – wynika z depeszy ANSA opublikowanej 16 marca 2026 r. Ten rurociąg pozostaje ważnym, a zarazem politycznie wrażliwym szlakiem dostaw ropy dla kilku państw członkowskich UE. Prośba UE o przedstawienie harmonogramu napraw przez władze ukraińskie wskazuje, że zakłócenia w funkcjonowaniu rurociągu nadal są realnym problemem dla europejskich planistów zajmujących się bezpieczeństwem energetycznym. Nie było potwierdzonych informacji o odpowiedzi Kijowa ani o przewidywanym terminie zakończenia napraw. Kwestia rurociągu dołożyła kolejny element do szerszej agendy bezpieczeństwa energetycznego UE, która już wcześniej była obciążona podwyższonymi kosztami importu paliw kopalnych.

Rumunia sygnalizuje gotowość państwa do ochrony odbiorców przed kosztami paliw W Rumunii przedstawiciel rządu, wskazywany w doniesieniach jedynie jako Ivan, powiedział, że państwo ma wszystkie niezbędne narzędzia interwencji i może zapewnić obywatelom ochronę przed wzrostem cen paliw – podał Mediafax. Wypowiedź pojawiła się w momencie, gdy podwyżki cen paliw zwracały uwagę w kolejnych państwach UE, równolegle z szerszą debatą o kosztach energii prowadzoną na poziomie unijnym. Stanowisko rumuńskiego rządu wpisywało się w widoczny w innych państwach członkowskich schemat: deklarowanie gotowości do działań krajowych, podczas gdy rozwiązania na poziomie UE wciąż pozostawały przedmiotem negocjacji. W dostępnych relacjach z Rumunii nie potwierdzono żadnych konkretnych działań ani kwot. Zestawienie propozycji von der Leyen na poziomie UE, sceptycyzmu Warszawy, obrony ETS przez przedstawicielkę unijnych instytucji oraz uspokajających deklaracji rządu w Bukareszcie pokazywało, że w połowie marca 2026 r. unijna debata o energii nie miała jeszcze jednego uzgodnionego kierunku.