Federalny sędzia w USA wstrzymał zmiany w polityce szczepień, które Robert F. Kennedy Jr. wprowadził po objęciu stanowiska szefa resortu zdrowia. Sąd uznał, że administracja pominęła metody naukowe zapisane w prawie i działała arbitralnie. Orzeczenie przywraca wcześniejszy kalendarz szczepień dzieci do czasu dalszego postępowania.

Sąd uchylił zmiany w kalendarzu szczepień

Sędzia Brian Murphy uznał, że administracja pominęła metody naukowe zapisane w prawie i przywrócił wcześniejszy kalendarz szczepień dzieci.

Spór dotyczył przebudowy ACIP

Robert F. Kennedy Jr. odwołał wszystkich 17 członków komitetu ACIP i powołał nowy skład, który następnie zmienił zalecenia.

Organizacje medyczne ostrzegają przed skutkami

Eksperci i grupy medyczne oceniają wyrok korzystnie, ale wskazują, że zaufanie do szczepień zostało już częściowo osłabione.

Wyrok może ograniczyć przyszłe działania administracji

Sąd zasygnalizował, że szerokie uprawnienia resortu zdrowia podlegają kontroli pod kątem zgodności z wymogami naukowymi i proceduralnymi.

Federalny sędzia sądu okręgowego w USA zablokował zmiany w polityce szczepień wprowadzone 16 marca 2026 r. przez Roberta F. Kennedy’ego Jr., 26. sekretarza zdrowia i opieki społecznej. Orzeczenie odwracało zmiany w kalendarzu szczepień dzieci, które sześć organizacji medycznych zaskarżyło jako niezgodne z prawem. Sędzia Brian Murphy uznał, że rząd zlekceważył metody naukowe zapisane w ustawie i podważył wiarygodność własnych działań. Pozew wniosły organizacje pediatryczne i inne środowiska medyczne, które argumentowały, że zmiany miały charakter arbitralny. Wyrok oznacza istotne niepowodzenie prawne dla Kennedy’ego, który od objęcia urzędu w 2025 r. wykorzystywał swoją funkcję w Departamencie Zdrowia i Opieki Społecznej do przebudowy federalnej polityki szczepień. Eksperci zdrowia publicznego ocenili decyzję jako korzystną dla zdrowia publicznego, zastrzegając jednocześnie, że osłabienie zaufania do szczepionek nastąpiło jeszcze przed interwencją sądu.

Kennedy odwołał wszystkich 17 członków ACIP w czerwcu 2025 r. Spór prawny dotyczył przebudowy Komitetu Doradczego ds. Praktyk Szczepień, czyli organu w strukturze CDC odpowiedzialnego za rekomendowanie, które szczepienia trafiają do kalendarza szczepień dzieci. Zgodnie z logiem weryfikacyjnym Kennedy odwołał wszystkich 17 urzędujących członków ACIP i zastąpił ich osobami opisywanymi jako działacze antyszczepionkowi albo jako osoby bez odpowiednich kompetencji naukowych. Następnie odtworzony skład komitetu wprowadził zmiany do kalendarza szczepień dzieci, które sześć pozywających organizacji medycznych uznało za wykraczające poza ramy rzetelnej procedury naukowej. Sędzia Murphy podzielił tę ocenę i stwierdził, że rząd nie dochował metod naukowych, które Kongres wpisał do prawa. W praktyce wyrok odwrócił decyzje podjęte przez panel ACIP powołany przez Kennedy’ego i przywrócił wcześniejszy kalendarz do czasu dalszych etapów postępowania.

ACIP działa w strukturach CDC od dekad, zapewniając niezależne eksperckie doradztwo w sprawie polityki szczepień dla cywilnej ludności USA. Rekomendacje komitetu dotyczące kalendarza szczepień dzieci mają duże znaczenie praktyczne, ponieważ zwykle stosują się do nich ubezpieczyciele, szkoły i programy zdrowia publicznego. Kennedy, od lat związany z ruchem antyszczepionkowym jeszcze przed nominacją, sygnalizował zamiar ponownego przeglądu federalnej polityki szczepień jako element politycznego porozumienia z administracją Trumpa. Odwołanie całego federalnego komitetu doradczego i zastąpienie go nowym składem było wyjątkowo szerokim użyciem władzy wykonawczej wobec organu naukowego.

Grupy medyczne działają dalej mimo korzystnego wyroku Mimo korzystnego rozstrzygnięcia organizacje medyczne i eksperci zdrowia publicznego ostrzegli, że zwycięstwo w sądzie nie naprawia w pełni szkód już wyrządzonych zaufaniu społecznemu do szczepień dzieci. Reuters podał, że eksperci ocenili wyrok jako korzystny dla zdrowia publicznego, ale zaznaczyli, że zaufanie do szczepionek zostało już osłabione w okresie, gdy obowiązywały zmiany wprowadzone przez Kennedy’ego. Z kolei „The New York Times” napisał, że po wydaniu orzeczenia grupy zajmujące się ochroną zdrowia musiały działać w trybie doraźnym, co sugeruje, że sądowe rozstrzygnięcie nie usunęło szerszych problemów instytucjonalnych i komunikacyjnych, z którymi mierzy się środowisko zdrowia publicznego. Sześć organizacji medycznych, które wniosły pozew, w tym grupy pediatryczne, od początku twierdziło, że zmiany stwarzały bezpośrednie ryzyko dla zdrowia dzieci, ponieważ podważały kalendarz szczepień budowany przez dekady naukowej oceny. Ustalenie sądu, że rząd działał arbitralnie, wzmocniło główny argument powodów, że przebudowa ACIP ominęła utrwalone standardy prawne i naukowe.

Wyrok wyznacza granice władzy wykonawczej nad agencjami naukowymi Sprawa postawiła szersze pytania o to, w jakim zakresie sekretarz resortu może zmieniać skład i dorobek federalnego komitetu doradczego, nie naruszając przy tym wymogów ustawowych. Z orzeczenia sędziego Murphy’ego wynika, że administracja przekroczyła granicę prawa, ignorując metody naukowe skodyfikowane przez Kongres. Taki wniosek może ograniczyć przyszłe próby przebudowy innych paneli eksperckich w agencjach federalnych. Kennedy jako 26. sekretarz zdrowia i opieki społecznej zachowuje szerokie uprawnienia wobec HHS i podległych mu agencji, jednak wyrok sygnalizuje, że sądy będą badać, czy władza ta była wykonywana zgodnie ze standardami proceduralnymi i naukowymi określonymi w prawie. Decyzja stanowi to, co Reuters określił jako zwycięstwo w pierwszej rundzie dla pediatrów i organizacji medycznych kwestionujących tę politykę. Szerszy spór prawny o sposób zarządzania polityką szczepień prawdopodobnie będzie trwał. Nie ma potwierdzonych informacji, czy administracja planuje złożyć apelację lub wystąpić o wstrzymanie wykonania postanowienia sędziego Murphy’ego.

Mentioned People

Sources: 33 articles from 28 sources