Tusk ostrzega przed Polexitem i wiąże zagrożenie z prezydentem Nawrockim

Premier Donald Tusk 15 marca 2026 roku opublikował w mediach społecznościowych ostrzeżenie, w którym napisał, że „Polexit to dziś realne zagrożenie”. Wskazał też prezydenta Karola Nawrockiego jako „patrona” sił politycznych dążących do wyprowadzenia Polski z Unii Europejskiej. Tusk ocenił, że ewentualne wyjście Polski z UE byłoby dla kraju katastrofą. Jako siły stojące za takim kierunkiem wskazał Prawo i Sprawiedliwość oraz, jak to ujął, „obie konfederacje”, a Nawrockiego przedstawił jako ich polityczny symbol. Premier wymienił też aktorów zewnętrznych – Rosję, amerykański ruch MAGA oraz europejską skrajną prawicę pod przywództwem premiera Węgier Viktora Orbana – jako środowiska, które chcą „rozmontować” Unię. Ostrzeżenie pojawiło się bezpośrednio po wecie prezydenta Nawrockiego wobec ustawy o SAFE, czyli mechanizmie unijnego dozbrajania.

Weto Nawrockiego wobec ustawy o obronności UE stało się bezpośrednim impulsem Karol Nawrocki objął urząd Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej 6 sierpnia 2025 roku. Mechanizm SAFE to instrument na poziomie Unii Europejskiej, powiązany z europejskimi działaniami na rzecz dozbrojenia. Polska jest członkiem Unii Europejskiej od 2004 roku, a w ostatnich latach spór o relacje kraju z instytucjami unijnymi nasilił się na tle praworządności i niezależności sądownictwa. Termin „Polexit” – wzorowany na brytyjskim „Brexicie” – oznacza hipotetyczne wyjście Polski z UE, czyli scenariusz, który okresowo powraca w polskiej debacie politycznej. Weto prezydenta Karola Nawrockiego wobec ustawy o SAFE stało się bezpośrednim tłem wpisu Donalda Tuska. Mechanizm SAFE jest związany z działaniami na rzecz dozbrojenia w całej Unii, a jego odrzucenie przez polską głowę państwa spotkało się z ostrą krytyką ze strony obozu premiera. Tusk przedstawił weto jako dowód szerszej zbieżności między Nawrockim a środowiskami niechętnymi obecności Polski w UE. Jak podała PAP, największa polska agencja informacyjna, Tusk stwierdził, że dla Polski wyjście z Unii Europejskiej „byłoby katastrofą”. Wpis premiera od razu zwrócił uwagę w kraju i za granicą. O alarmie informowały między innymi media rumuńskie i włoskie.

Europosłowie opozycji odpowiadają: to Tusk ma straszyć Polexitem Reakcja polityków opozycji była szybka i lekceważąca. Patryk Jaki, poseł do Parlamentu Europejskiego, nazwał Donalda Tuska „największym siewcą Polexitu”, o czym informował tygodnik Do Rzeczy. „Euroskeptycyzm nie jest budowany przez mądrych Polaków” (Eurosceptycyzm nie jest budowany przez mądrych Polaków) — Patryk Jaki via Do Rzeczy Anna Bryłka, również europosłanka, odpowiedziała na ostrzeżenie Tuska pytaniem o wyraźnie ironicznym charakterze. „Czy ten polexit jest teraz z nim w pokoju?” (Czy ten Polexit jest teraz z nim w pokoju?) — Anna Bryłka via Do Rzeczy Jaki i Bryłka reprezentują w Parlamencie Europejskim nurty opozycyjne i konsekwentnie kwestionują sposób, w jaki rząd Tuska przedstawia krajowe spory polityczne jako zagrożenie dla członkostwa w UE. Ich wypowiedzi wpisywały się w szerszy argument opozycji, według którego premier używa widma Polexitu jako narzędzia politycznego, zamiast odnosić się do rzeczywistego ryzyka instytucjonalnego.

Tusk wskazuje źródła zagrożenia w kraju i za granicą Poza krajowymi aktorami politycznymi Tusk powiązał domniemane dążenie do Polexitu także z interesami zagranicznymi. Wskazał Rosję, ruch MAGA w Stanach Zjednoczonych oraz europejską skrajną prawicę, której przewodzi Viktor Orban, jako strony zainteresowane rozpadem Unii Europejskiej. W ten sposób spór polityczny w Polsce wpisał w szerszą opowieść geopolityczną o trwałości integracji europejskiej. Z dostępnych relacji wynika jednak, że premier nie przedstawił w swoim wpisie w mediach społecznościowych konkretnych dowodów na powiązanie tych aktorów z konkretnymi działaniami prowadzonymi w Polsce. W przeszłości Tusk stosował podobną argumentację, przekonując, że sprzeciw wobec polityki jego rządu pokrywa się z interesami środowisk nieprzychylnych zachodniemu sojuszowi. Cała wymiana pokazała skalę politycznego podziału między koalicją rządzącą a opozycją. Samo członkostwo Polski w Unii Europejskiej stało się dziś jedną z głównych linii sporu w krajowej debacie politycznej.