Zełenski odrzuca wznowienie ropociągu Przyjaźń i mówi o „szantażu”

Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski oskarżył europejskich sojuszników o „szantaż” w związku z naciskami na ponowne otwarcie ropociągu Przyjaźń, którym rosyjska ropa trafia na Węgry i do Słowacji. Jednocześnie zadeklarował, że nie przywróci przesyłu. Zełenski zabrał głos w momencie, gdy europejscy partnerzy naciskali na Kijów, aby zgodził się na wznowienie tranzytu rosyjskiej ropy przez terytorium Ukrainy. Ukraiński prezydent ocenił te działania jako formę przymusu i stwierdził, że ponowne uruchomienie rurociągu oznaczałoby zgodę na szantaż. Jego wypowiedź odbiła się szerokim echem w Europie i zbiegła się z odrębną deklaracją prezydenta USA Donalda Trumpa dotyczącą przyszłości sankcji wobec rosyjskiego eksportu ropy. Spór pokazuje narastające napięcie między wojenną strategią Ukrainy a interesami energetycznymi części państw Unii Europejskiej.

Zełenski stawia twardą granicę w sprawie tranzytu rosyjskiej ropy Zełenski powiedział, że sprzeciwia się przywróceniu przepływu rosyjskiej ropy przez Ukrainę i przedstawił taki krok jako ustępstwo, które przyniosłoby korzyść Moskwie. Jak podała BFMTV, mówił, że europejscy partnerzy próbują „zmuszać” Ukrainę do ponownego otwarcia rurociągu. Stanowisko ukraińskiego prezydenta jest takie, że wznowienie tranzytu byłoby sprzeczne z szerszym wysiłkiem wojennym Ukrainy przeciwko Rosji. Węgry i Słowacja, oba państwa będące członkami UE, należą do najgłośniejszych zwolenników przywrócenia dostaw, ponieważ w istotnym stopniu opierają swoje zaopatrzenie energetyczne na trasie ropociągu Przyjaźń. Odmowa Zełenskiego stawia Kijów w bezpośrednim sporze z Budapesztem i Bratysławą w kwestii, która niesie konkretne skutki gospodarcze dla obu państw.

Ropociąg Przyjaźń działa od 1964 roku i należy do najdłuższych systemów przesyłu ropy na świecie. Według Wikipedii Ukraina zbombardowała rurociąg w sierpniu 2025 roku, co zatrzymało tranzyt rosyjskiej ropy na Węgry i do Słowacji. Historycznie był to jeden z kluczowych korytarzy energetycznych łączących rosyjskie pola naftowe z rafineriami w Europie Środkowej i Wschodniej. Węgry i Słowacja wielokrotnie zabiegały o wyłączenia lub rozwiązania alternatywne, które pozwoliłyby utrzymać dostawy ropy mimo szerszego konfliktu w Ukrainie.

Trump zapowiada powrót sankcji na rosyjską ropę Prezydent USA Donald Trump powiedział, że sankcje na rosyjską ropę zostaną przywrócone po zakończeniu obecnego kryzysu — podała ANSA. Wypowiedź Trumpa sugeruje, że w ocenie Waszyngtonu każde złagodzenie presji energetycznej wobec Moskwy ma charakter tymczasowy. Dodało to sporu o ropociąg wymiar transatlantycki, ponieważ europejskie stolice rozważają własne bezpieczeństwo energetyczne i jednocześnie biorą pod uwagę zgodność z polityką USA wobec Rosji. Trump, który rozpoczął swoją drugą kadencję w styczniu 2025 roku, utrzymuje, że presja gospodarcza na Rosję pozostaje narzędziem amerykańskiej polityki zagranicznej. Jego słowa nie odnosiły się bezpośrednio do oskarżeń Zełenskiego wobec europejskich sojuszników, ale pokazały szerszą debatę o tym, jak państwa Zachodu zarządzają zależnością od rosyjskich surowców energetycznych podczas trwającego konfliktu.

Interesy energetyczne UE zderzają się z wojenną kalkulacją Ukrainy Spór o rurociąg odsłania głębszy podział wewnątrz Unii Europejskiej dotyczący tego, jak równoważyć bezpieczeństwo energetyczne z solidarnością wobec Ukrainy. Węgry i Słowacja konsekwentnie sprzeciwiają się unijnej polityce energetycznej, która ich zdaniem naraża ich gospodarki na zakłócenia dostaw. Użycie przez Zełenskiego słowa „szantaż” pokazuje, że Kijów traktuje te naciski nie jako zwykły postulat polityczny, lecz jako formę nacisku stosowaną wobec Ukrainy w trudnym momencie. To oskarżenie ma znaczenie polityczne, ponieważ jako źródło presji publicznie wskazuje europejskich sojuszników, a nie Rosję. W materiałach źródłowych nie ma potwierdzonych informacji o formalnej reakcji instytucji UE na wypowiedź Zełenskiego. Pat pozostawia sprawę ropociągu bez rozstrzygnięcia. Węgry i Słowacja nadal mierzą się z ograniczeniami dostaw, a Kijów podtrzymuje odmowę przywrócenia tranzytu.