Von der Leyen chce szybszej zmiany ETS. Rynek w Polsce zareagował wzrostami

Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen 16 marca 2026 r. wezwała do przyspieszonej rewizji unijnego systemu handlu emisjami. Proponowane zmiany określiła jako „bardziej realistyczne zielone przejście”, które ma zapewnić przewidywalność wobec rosnących cen ETS. Von der Leyen zwróciła się bezpośrednio do przywódców UE i przedstawiła pakiet działań, obejmujący także propozycje obniżenia podatków na energię elektryczną, aby ograniczyć skutki wysokich kosztów energii. Szefowa Komisji ostrzegła, że Unia Europejska wydała już dodatkowo 6 (billion euros) — więcej na import energii z paliw kopalnych z powodu wysokich cen. Zapowiedź oznacza zmianę tonu po stronie unijnej egzekutywy i sygnalizuje gotowość do ponownego otwarcia dyskusji o jednym z głównych instrumentów polityki klimatycznej UE w reakcji na presję gospodarczą. Propozycje od razu przyciągnęły uwagę zarówno instytucji unijnych, jak i stolic państw członkowskich. Reakcje wahały się od ostrożnego poparcia po warunkową obronę obecnych rozwiązań.

Dziewięć państw członkowskich popiera dążenie do reformy ETS Koalicja dziewięciu państw UE wsparła inicjatywy związane z rewizją ETS, podał Adnkronos. Powstanie tej grupy pokazuje, w jakim stopniu presja związana z kosztami energii przełożyła się na skoordynowane działania polityczne istotnej części państw należących do Unii. Jak informował Stern, wysokie ceny ropy i gazu nasiliły szerszą debatę o polityce klimatycznej UE. Poparcie dziewięciu krajów dla propozycji zmian wzmacnia politycznie apel von der Leyen i zwiększa prawdopodobieństwo, że przyspieszony harmonogram rewizji Komisji zyska poparcie w Radzie Europejskiej. W dostępnych materiałach nie potwierdzono, które dokładnie dziewięć państw weszło w skład tej koalicji.

Wiceprzewodniczący UE broni dorobku ETS w zakresie konkurencyjności Jeden z wiceprzewodniczących UE stwierdził, że ETS okazał się skuteczny z punktu widzenia konkurencyjności, podała ANSA, choć jednocześnie przyznał, że system wymaga zmian. Wypowiedź pokazuje napięcie w instytucjach UE między obroną dotychczasowego dorobku systemu a reakcją na presję państw członkowskich, które domagają się większej elastyczności. Słowa wiceprzewodniczącego, wypowiedziane 16 marca 2026 r., padły w ciągu kilku godzin od apelu von der Leyen o przyspieszenie prac, co sugeruje skoordynowany, ale bardziej wyważony przekaz instytucjonalny. Taka podwójna narracja – że reforma jest potrzebna, ale system działa – wskazuje, że Komisja próbuje równoważyć oczekiwania zwolenników ambitnej polityki klimatycznej i rządów bliższych interesom przemysłu. W dostępnych artykułach źródłowych nie potwierdzono nazwiska wiceprzewodniczącego UE, który złożył tę deklarację.

Akcje polskich spółek energetycznych rosną po sygnałach złagodzenia ETS Informacje o możliwym złagodzeniu ETS wywołały natychmiastową reakcję rynku w Polsce. Jak podał Parkiet, 17 marca 2026 r. kursy spółek energetycznych rosły na warszawskiej giełdzie. Polskie firmy energetyczne należą do najbardziej narażonych w UE na koszty ETS, ponieważ Polska wciąż opiera się na wytwarzaniu energii z węgla. Poluzowanie zasad ETS albo wprowadzenie mechanizmu ograniczającego zmienność cen bezpośrednio obniżyłoby koszty zgodności ponoszone przez polskie koncerny energetyczne. Ruch na giełdzie pokazuje, jak ściśle wyceny sektora energetycznego w gospodarkach opartych na wysokoemisyjnej energetyce reagują na sygnały regulacyjne płynące z Brukseli. Unijny system handlu emisjami został uruchomiony w 2005 r. jako pierwszy na świecie duży rynek emisji CO2. Działa poprzez wyznaczenie ogólnego pułapu emisji i umożliwienie firmom kupna oraz sprzedaży uprawnień w jego ramach. Od początku funkcjonowania system przechodził kilka rewizji, a każda kolejna reforma zwykle zaostrzała limit, aby dostosować go do zmieniających się celów klimatycznych UE. Polska od lat należy do najbardziej wyraźnych krytyków szybkiego zaostrzania ETS, wskazując na strukturalną zależność krajowej energetyki od węgla. Reakcja rynku z 17 marca pokazała, że inwestorzy odczytali wypowiedzi von der Leyen jako konkretny sygnał możliwej zmiany polityki w krótkim terminie, a nie odległą deklarację.