Eskalacja na Bliskim Wschodzie podbija ceny paliw w Polsce. Minister finansów ostrzega

Eskalacja napięcia na Bliskim Wschodzie między USA, Izraelem i Iranem wywołała natychmiastową reakcję na światowych rynkach surowców. Cena baryłki ropy naftowej przebiła 90 USD — bariera psychologiczna dla rynku, a ropa typu Brent zyskała w ciągu jednego dnia ponad 8 proc. — jednodniowy wzrost w piątek. Te globalne zawirowania już przenoszą się na polski rynek paliw, gdzie najsilniejsze wzrosty notuje olej napędowy. Diesel drożeje obecnie najszybciej od marca 2022 roku, co stanowi potężne obciążenie dla sektora transportowego oraz gospodarstw rolnych, w których olej napędowy jest kluczowym paliwem dla maszyn.

Sytuację pogarszają doniesienia z rynku gazu. Katar tymczasowo wstrzymał eksport tego surowca, a eksperci ostrzegają, że ewentualne przywracanie pełnych dostaw może potrwać wiele miesięcy. Dla polskiej gospodarki oznacza to ryzyko wystąpienia zjawiska, jakim jest stagflacja. Mechanizm przenoszenia kosztów jest szczególnie widoczny w rolnictwie: droższy gaz drastycznie podnosi koszty produkcji, jakimi obarczone są nawozy azotowe, co w krótkim czasie skutkuje wzrostem cen detalicznych żywności w sklepach.

Na granicach państwowych odnotowuje się wzmożony ruch związany z różnicami w cenach paliw. W Niemczech służby celne prowadzą kontrole kierowców uprawiających zjawisko określane jako turystyka paliwowa, szukających tańszego tankowania w Polsce i Czechach. Choć lokalne różnice cenowe przyciągają konsumentów, ogólny trend pozostaje wzrostowy dla całego regionu. Skutki wzrostu cen energii: Transport drogowy: relatywnie stabilniejsze koszty paliwa → szybki wzrost wydatków na diesel; Rolnictwo: niższa presja kosztowa → droższe paliwo i nawozy; Kierowcy przy granicy: rutynowe tankowanie lokalne → szukanie tańszych stacji za granicą

Europa mierzyła się z podobną presją kosztową po rosyjskiej agresji na Ukrainę w 2022 roku. Obecny kryzys, choć wywołany innym konfliktem, powiela ten sam schemat: gwałtowne zaburzenie podaży surowców energetycznych uderza w łańcuchy dostaw i portfele obywateli. Do sytuacji odniósł się minister finansów Domański, który w oficjalnej wypowiedzi stwierdził: „Dostrzegam potencjalne konsekwencje” — minister finansów Domański. Choć wypowiedź jest powściągliwa, wskazuje na powagę sytuacji w obliczu faktu, że baryłka ropy ponownie stała się kluczowym wyznacznikiem kondycji polskiej gospodarki.