Administracja Trumpa żąda od IEA porzucenia celów klimatycznych pod groźbą wyjścia

Podczas szczytu ministerialnego Międzynarodowej Agencji Energetycznej w Paryżu doszło do głębokiego rozłamu między Stanami Zjednoczonymi a pozostałymi członkami organizacji. Amerykański sekretarz energii Chris Wright ogłosił, że administracja Donalda Trumpa domaga się od agencji całkowitego wycofania się z polityki neutralności klimatycznej. Wright wyznaczył agencji roczny termin na zmianę kursu, grożąc wstrzymaniem finansowania i wystąpieniem ze struktur organizacji. Według Waszyngtonu, agencja powinna powrócić do swoich korzeni, czyli dbania o stabilność dostaw ropy i gazu, zamiast promować odnawialne źródła energii. Paryskie porozumienie klimatyczne z 2015 roku stało się fundamentem globalnych działań na rzecz redukcji emisji, jednak w 2017 roku Donald Trump po raz pierwszy ogłosił wycofanie z niego Stanów Zjednoczonych, co powtórzyło się po jego ponownym powrocie do Białego Domu. Sytuacja jest bezprecedensowa, gdyż po raz pierwszy od dziewięciu lat państwa członkowskie nie zdołały wypracować wspólnego oświadczenia końcowego. Europejscy partnerzy, w tym Francja i Niemcy, wyrażają stanowczy sprzeciw wobec żądań Amerykanów, deklarując kontynuację transformacji energetycznej. Chris Wright argumentował jednak podczas konferencji prasowej, że „nie można zubażać społeczeństw w imię dekarbonizacji” oraz że matematyka nie pozwala wierzyć w osiągnięcie zerowych emisji do 2050 roku. Presja USA uderza wizerunkowo w dyrektora agencji, którym jest Fatih Birol, od lat promujący transformację w stronę zielonej energii. Rozbieżność interesów sprawia, że przyszłość IEA, największego na świecie ośrodka prognozowania rynków paliwowych, stanęła pod znakiem zapytania. „Musimy być uczciwi wobec liczb i matematyki. Nie ma „zera” w 2050 roku i nie można zubażać społeczeństw w imię dekarbonizacji.” — Chris Wright Zagrożenie ze strony USA jest realne, ponieważ są one największym płatnikiem do budżetu IEA. Wyjście Waszyngtonu oznaczałoby nie tylko paraliż finansowy agencji, ale także utratę dostępu do kluczowych danych statystycznych z największej gospodarki świata. Europejscy dyplomaci obawiają się, że ustępstwa wobec Białego Domu zniszczą wiarygodność agencji jako instytucji naukowej, podczas gdy brak ustępstw doprowadzi do jej rozpadu. Obecnie agencja ma 12 miesięcy na wypracowanie nowego modelu współpracy, który pogodziłby amerykański powrót do węgla i ropy z europejskim dążeniem do klimatycznej neutralności. 1 rok — termin dany agencji przez administrację TrumpaStanowiska państw wobec Net Zero w IEA: USA: 0, Unia Europejska: 100, Chiny (obserwator): 60, Indie (obserwator): 50Eskalacja napięcia w relacjach USA-IEA: 18 lutego 2026 — Ostrzeżenie Wrighta; 19 lutego 2026 — Ultimatum w Paryżu; 20 lutego 2026 — Brak porozumieniaPodkreśla się izolację USA i zagrożenie dla globalnego bezpieczeństwa klimatycznego oraz naukowej niezależności agencji IEA. | Akcentuje się walkę o suwerenność energetyczną i ochronę gospodarki przed kosztami ideologicznej polityki klimatycznej.