Kryzys polityczny w Peru: Parlament odwołał prezydenta José Jeríego po czterech miesiącach

We wtorek peruwiański Kongres zdecydował o usunięciu z urzędu tymczasowego prezydenta José Jeríego. Za wnioskiem o impeachment opowiedziało się 75 deputowanych, przy 24 głosach sprzeciwu i 3 wstrzymujących się. 39-letni Jerí, prawnik i były przewodniczący parlamentu, sprawował funkcję głowy państwa zaledwie przez 108 dni. Opozycja zarzuciła mu uwikłanie w skandal dotyczący nielegalnych zatrudnień oraz płatnej protekcji, a bezpośrednim powodem dymisji było zatajenie spotkań z chińskimi biznesmenami, którzy znajdowali się pod obserwacją służb państwowych. Upadek rządu Jeríego to kolejny etap trwającego od 2016 roku kryzysu instytucjonalnego w Peru. Państwo to zmaga się z rekordową rotacją przywódców – w ciągu ostatnich dziesięciu lat kraj miał aż ośmiu prezydentów. Jerí przejął władzę w październiku, zastępując Dinę Boluarte, która również została odsunięta od władzy w atmosferze skandalu. Choć początkowo jego nominacja miała przynieść stabilizację przed zaplanowanymi na kwiecień wyborami powszechnymi, nowe oskarżenia korupcyjne szybko doprowadziły do paraliżu jego administracji. Sytuacja w Peru jest wyjątkowa w skali regionu ze względu na specyficzną konstrukcję konstytucyjną, która pozwala parlamentowi na usunięcie prezydenta z powodu „trwałej niezdolności moralnej”. Ten nieprecyzyjny zapis był wielokrotnie wykorzystywany w ostatnich latach do walki politycznej, co doprowadziło do niemal całkowitej erozji zaufania obywateli do instytucji państwowych. Obecnie parlament ogłosił stanowisko prezydenta jako wakujące. Kraj staje przed widmem kolejnej gwałtownej sukcesji na niespełna dwa miesiące przed ogólnokrajowym głosowaniem. Obserwatorzy wskazują, że tak głęboka polaryzacja i częste zmiany na szczytach władzy negatywnie wpływają na gospodarkę oraz relacje międzynarodowe Peru, szczególnie w kontekście inwestycji zagranicznych w sektor wydobywczy. Głosowanie nad odwołaniem prezydenta: Za: 75, Przeciw: 24, Wstrzymało się: 3 8 — prezydentów sprawowało władzę w Peru w ciągu niespełna dekady „Moja obecność w rządzie miała być pomostem ku demokracji, a nie źródłem dalszych podziałów w narodzie.” — José Jerí Krótki mandat José Jeríego: październik 2025 — Zaprzysiężenie; 16 lutego 2026 — Wniosek o wotum; 17 lutego 2026 — Odwołanie Media podkreślają konieczność walki z korupcją na szczytach władzy i oczyszczenia struktur państwowych z nieformalnych wpływów. | Komentatorzy wskazują na nadużywanie przez parlament instrumentu odwoływania prezydentów, co uniemożliwia stabilne rządy prawicy.